домаАгро колумнаЗмии во Македонија – Водич со слики

Змии во Македонија – Водич со слики

Pneumatik baner

Змии во Македонија: како да ги препознаете отровните и неотровните видови

Змии во Македонија: како да ги препознаете најчестите отровни и неотровни видови

Македонија има богата природа и повеќе видови змии кои се среќаваат во ниви, овоштарници, лозја, планини, покрај реки и во суви каменести предели. Повеќето не се опасни за човекот и имаат важна улога во природната контрола на глувци, инсекти и други штетници.

Тигар лого гиф

Овој водич е направен за земјоделци, планинари, жители на села и сите што често се движат во природа. Под секоја фотографија има посебно поле со објаснување за конкретната змија: дали е отровна, каде се среќава, како се препознава и како да се постапи при средба.

Важно: Не убивајте змии. Најголем дел од нив се неотровни и корисни. Ако не сте сигурни кој вид сте го сретнале, држете растојание, не ја допирајте и оставете ја сама да се оддалечи.
Шумски смок или ескулапов смок во Македонија

Шумски смок или ескулапов смок НЕОТРОВНА

Zamenis longissimus
ПрепознавањеДолга, елегантна змија со кафеаво, маслинесто или сивкасто тело и светол стомак. Обично нема силни шари кај возрасните единки.
ЖивеалиштеШуми, рабови на шуми, стари овоштарници, влажни долини и места со густа вегетација.
За земјоделциКорисна е бидејќи јаде глувци и други мали животни кои можат да прават штета во амбари и ниви.
Објаснување за оваа змија

Шумскиот смок е една од најпознатите неотровни змии. Иако може да биде долга и да изгледа впечатливо, не претставува реална опасност за човекот. Обично се обидува да избега кога ќе забележи движење.

Може добро да се качува по дрвја и грмушки, па затоа понекогаш се гледа во овоштарници или покрај стари ѕидови. Не треба да се убива, бидејќи е природен сојузник против глодари.

Остроглава шарка или остроглава осојница

Остроглава шарка или остроглава осојница ОТРОВНА

Vipera ursinii
ПрепознавањеМала отровница со цик-цак шара на грбот, поситна и понежна од поскокот.
ЖивеалиштеНајчесто високи планински тревни терени и каменести падини.
ОпасностОтровна е, но ретка. При каснување секогаш се бара лекарска помош.
Објаснување за оваа змија

Остроглавата шарка е редок вид и не се среќава често во секојдневни земјоделски средини. Најчесто е поврзана со планински пасишта и високи предели.

Не напаѓа човек без причина. Ризикот најчесто настанува кога некој случајно ќе ја нагази или ќе се обиде да ја фати. На планина треба да се носат високи обувки и да не се става рака под камења без проверка.

Шарка лутица или осојница

Шарка, лутица или осојница ОТРОВНА

Vipera berus
ПрепознавањеЦик-цак темна линија на грбот, пократко и поздепасто тело, триаголеста глава.
ЖивеалиштеПланински ливади, повисоки пасишта, рабови на шуми и поладни влажни предели.
ОпасностОтровна. Каснување бара медицинска проценка, особено кај деца, постари лица и алергични лица.
Објаснување за оваа змија

Шарката е отровна, но најчесто избегнува контакт со човек. Најчесто се среќава во повисоки предели, а не толку во ниски земјоделски полиња.

Ако ја забележите, не ја бркајте и не ја допирајте. Доволно е да се оддалечите неколку метри и да ѝ оставите простор да избега.

Поскок или камењарка

Поскок или камењарка ОТРОВНА

Vipera ammodytes
ПрепознавањеНајлесно се препознава по малото „рогче“ на врвот на носот и темната цик-цак шара на грбот.
ЖивеалиштеСуви каменести места, лозја, ридови, суви пасишта, стари ѕидови и сончеви падини.
ОпасностНајзначајна отровница кај нас. При каснување веднаш се оди на лекар.
Објаснување за оваа змија

Поскокот е змијата на која најмногу треба да се внимава во ридско-каменести и суви предели. Често мирува и се потпира на камуфлажа, па човек може да ја забележи дури кога ќе биде многу блиску.

Во земјоделски услови може да се сретне кај лозја, камени меѓи, суви канали и складиран камен. Носете чизми, користете стап при движење низ висока трева и не ставајте рака во непроверени дупки или под камења.

Црвовидна змија

Црвовидна змија НЕОТРОВНА

Xerotyphlops vermicularis
ПрепознавањеМногу мала, тенка и сјајна, личи на голем црв. Очите се речиси незабележливи.
ЖивеалиштеПод земја, под камења, во градини, суви почви и места со мравки.
ОпасностЦелосно безопасна за човекот.
Објаснување за оваа змија

Црвовидната змија често се меша со дождовен црв, но е вистинска змија. Живее скриено во почвата и ретко се гледа на површина.

Нема причина за страв. Не прави штета на земјоделските култури и најчесто се храни со мали безрбетници, ларви и мравки.

Планински смок

Планински смок НЕОТРОВНА

Coronella austriaca
ПрепознавањеМала до средна змија, кафена или сива, со потемни дамки и темна линија околу окото.
ЖивеалиштеСончеви падини, камењари, планински и ридски предели.
ОпасностНеотровна, но поради шарата понекогаш ја мешаат со шарка.
Објаснување за оваа змија

Планинскиот смок е мирна неотровна змија. Често се крие и се потпира на камуфлажа, па луѓето ја забележуваат кога случајно ќе ја откријат под камен или во трева.

Иако може да личи на отровница, нема отров опасен за човекот. Најдобро е да не се допира и да се остави да се оддалечи.

Белоушка

Белоушка НЕОТРОВНА

Natrix natrix
ПрепознавањеНајчесто има светли жолтеникави или белузлави дамки зад главата, како „уши“.
ЖивеалиштеКрај реки, канали, езера, бари, влажни ливади и градини блиску до вода.
ОпасностНеотровна и корисна. Може да испушти непријатен мирис кога е загрозена.
Објаснување за оваа змија

Белоушката е една од најчесто видените змии покрај вода. Одлично плива и најчесто се храни со жаби, мали риби и други водни животни.

Кога се плаши, може да се преправа дека е мртва или да испушти течност со непријатен мирис. Тоа е одбранбено однесување, не напад.

Мачешка змија

Мачешка змија ПОЛУОТРОВНА

Telescopus fallax
ПрепознавањеИма вертикални зеници, витко тело и темни дамки по грбот.
ЖивеалиштеКаменести, суви и топли предели, стари ѕидови, грмушки и карпести места.
ОпасностИма заби поставени подлабоко во устата и слаб отров, но за човек обично не претставува сериозна опасност.
Објаснување за оваа змија

Мачешката змија е главно ноќно активна и ретко се среќава преку ден. Се храни најмногу со гуштери и мали животни.

Иако се води како полуотровна, не е змија што треба да се фаќа со рака. Секој сомнителен контакт или каснување треба да се следи внимателно и по потреба да се побара лекарски совет.

Степски удав или песочница

Степски удав или песочница НЕОТРОВНА

Eryx jaculus
ПрепознавањеКратко, здепасто тело, малку сплескана глава и шари во кафеави тонови.
ЖивеалиштеПесочни и суви почви, топли низински предели, места каде може да се закопува.
ОпасностБезопасна за човекот.
Објаснување за оваа змија

Степскиот удав е необична змија затоа што често живее делумно закопана во песок или мека почва. Не е голем удав како тропските видови и не претставува опасност за човекот.

Се храни со мали глодари, гуштери и други ситни животни. Поради скриениот начин на живот ретко се гледа.

Леопардов смок

Леопардов смок НЕОТРОВНА

Zamenis situla
ПрепознавањеЕдна од највпечатливите змии, со црвеникаво-кафени дамки на светла основа.
ЖивеалиштеСуви каменести места, лозја, маслинести и грмушести предели, стари ѕидови.
ОпасностНеотровна и плашлива.
Објаснување за оваа змија

Леопардовиот смок е многу убав, но и плашлив вид. Поради шарите луѓето понекогаш мислат дека е опасен, но тој не е отровен.

Се храни со мали цицачи, гуштери и јајца. Ако го видите во лозје или покрај камен ѕид, најдобро е само да го оставите да помине.

Ждрепка

Ждрепка НЕОТРОВНА

Elaphe quatuorlineata
ПрепознавањеГолема неотровна змија со четири надолжни линии по телото кај возрасните единки.
ЖивеалиштеСуви предели, ливади, грмушки, овоштарници, камени ѕидови и рабови на шуми.
ОпасностНеотровна, но поради големината често предизвикува страв.
Објаснување за оваа змија

Ждрепката е голема, силна и мирна змија. Не е отровна и е корисна затоа што јаде глодари и други ситни животни.

Во рурални средини може да се појави во близина на амбари, штали и камени меѓи каде има храна и засолниште. Не треба да се убива.

Длабочелен смок

Длабочелен смок ПОЛУОТРОВНА

Malpolon insignitus / Malpolon monspessulanus complex
ПрепознавањеГолема, брза змија со изразен поглед, маслинесто-сиви до кафеави тонови.
ЖивеалиштеСуви, топли и отворени терени, пасишта, грмушки и каменести места.
ОпасностПолуотровна, но заднозаба; најчесто не е сериозна опасност ако не се фаќа со рака.
Објаснување за оваа змија

Длабочелниот смок е брз и внимателен вид. Кога е вознемирен, може да го подигне предниот дел од телото и да изгледа заканувачки, но најчесто се обидува да избега.

Бидејќи е полуотровен, не треба да се фаќа. За земјоделците е корисен бидејќи се храни со глодари, гуштери и други мали животни.

Тенок стрелец или змија џитка

Тенок стрелец или змија џитка НЕОТРОВНА

Platyceps najadum
ПрепознавањеМногу тенка и брза змија, со издолжено тело и често со темни дамки зад главата.
ЖивеалиштеСуви каменести терени, грмушки, ридови, лозја и топли јужни предели.
ОпасностНеотровна и многу плашлива.
Објаснување за оваа змија

Тенкиот стрелец е една од најбрзите змии што може да се видат кај нас. Името го добила по виткото тело и брзото движење.

Не претставува опасност за човекот. Често се храни со гуштери и инсекти, па е дел од природната рамнотежа во сувите предели.

Жолт смок

Жолт смок НЕОТРОВНА

Dolichophis caspius
ПрепознавањеГолема, силна и многу брза змија; возрасните често се темни со посветол стомак.
ЖивеалиштеНиви, ливади, лозја, грмушки, суви ридови и отворени предели.
ОпасностНеотровна, но може да касне ако се фати или притисне.
Објаснување за оваа змија

Жолтиот смок е една од најкорисните змии за земјоделски средини, затоа што уништува глодари, а понекогаш и други змии. Многу е брз и најчесто бега пред човекот.

Ако е заробен или фатен, може да биде одбранбен и да касне, но нема отров. Не треба да се убива, особено не во близина на ниви и амбари.

Балкански смок

Балкански смок НЕОТРОВНА

Hierophis gemonensis
ПрепознавањеСредно голема, витка и брза змија, маслинесто-кафена или сивкаста, со ситни темни шари.
ЖивеалиштеТопли јужни предели, суви ливади, грмушки, лозја и камењари.
ОпасностНеотровна.
Објаснување за оваа змија

Балканскиот смок е типичен вид за топли и суви подрачја. Брзо се движи и обично исчезнува пред човек да му се доближи.

Корисен е затоа што јаде гуштери, инсекти, мали глодари и други ситни животни. Не претставува опасност за луѓето.

Рибарка

Рибарка НЕОТРОВНА

Natrix tessellata
ПрепознавањеСива, кафеава или маслинеста со темни квадратести дамки; најчесто без белите дамки зад главата што ги има белоушката.
ЖивеалиштеРеки, езера, канали, акумулации и влажни места.
ОпасностНеотровна и најчесто бега во вода.
Објаснување за оваа змија

Рибарката е водна змија која најчесто се храни со мали риби и водни животни. Поради тоа често се гледа покрај канали за наводнување, реки и езера.

Не е опасна за човекот. Ако ја вознемирите, најчесто брзо ќе се повлече во вода.

Што да направите ако ве касне змија?

Останете смирени и веднаш побарајте медицинска помош. Не сечете ја раната, не ја цицајте крвта, не ставајте мраз директно и не пијте алкохол. Движете се што е можно помалку, отстранете прстени, часовници или тесна облека и јавете се во најблиската здравствена установа.

petel baner
Reklamiraj se na zemjodelie.mk

Ако можете без ризик, запомнете ја бојата, шарата и местото каде што ја видовте змијата. Не се обидувајте да ја фатите или убиете за „доказ“.

Најчести прашања

Кои змии во Македонија се најопасни?
Најмногу внимание бараат поскокот, шарката и остроглавата шарка. Поскокот е најпознатата и најзначајната отровница во ниски и ридски каменести предели.
Дали сите змии со шари се отровни?
Не. Многу неотровни змии имаат шари. Затоа не треба да се носи заклучок само по шарата. Најбезбедно е секоја непозната змија да се остави на мир.
Дали змиите се корисни за земјоделците?
Да. Многу видови се хранат со глувци, стаорци, гуштери и други животни кои се дел од природната рамнотежа. Нивното уништување може да ја наруши таа рамнотежа.
Како да се заштитам во нива, лозје или овоштарник?
Носете високи обувки, не ставајте рака под камења, дрва или сено без проверка, одржувајте го просторот околу објекти расчистен и користете стап кога се движите низ висока трева.

Приклучи се во заедницата на Земјоделие.мк

Следи практични совети, вести и информации за земјоделци.

Земјоделие.мк — информативен земјоделски портал. Текстот е едукативен и не заменува лекарски совет. При каснување од змија веднаш обратете се во здравствена установа.

tigar.mk baner
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img
spot_img