Дозволени препарати и ѓубрива во органското производство — целосна листа
Ако произведувате храна по органски принципи, оваа листа Ви е задолжителна алатка. Тука се сите дозволени препарати за заштита и ѓубрива во органското производство — фунгициди, инсектициди, биопестициди, подобрувачи на почвата, биостимулатори, па дури и пробиотици за пчеларство. Прегледно подредено, со трговско име, состав, содржина и производител.
Во органското производство не смее да се користи што било. Секое средство за заштита или прихрана мора да биде претходно одобрено и запишано на официјалната листа. Оваа листа им помага на органските производители да бидат сигурни дека тоа што го прскаат или фрлаат во почвата нема да им ја загрози сертификацијата. Подолу ја пренесуваме целата листа, поделена по групи.
29фунгициди
5инсектициди
57ѓубрива и биостимулатори
3+биопестициди
1. Хемиски средства за заштита на растенијата
Иако зборот „хемиски” звучи спротивно на органското, станува збор за средства на база на бакар и сулфур — минерали дозволени во органското производство, кои со векови се користат против болести како пламеница и пепелница.
1.1. Фунгициди (против болести)
| Бр. | Трговско име | Активна материја / состав | Содржина | Производител |
|---|---|---|---|---|
| 1. | Kocide 2000 | бакар хидроксид | 35% | Kocide LLC, SAD |
| 2. | Cuprablau Z | Бакар од бакар хидроксид | 350 g/l | Cinkarna, Slovenija |
| 3. | Cuprablau Z ultra | Бакар од бакар хидроксид | 350 g/kg | Cinkarna, Slovenija |
| 4. | Funguran OH | Бакар од бакар хидроксид | 500 g/kg | Spiess Urania, Deutschland |
| 5. | Nordox 75 WG | Бакар од бакар оксид | 750 g/kg | Nordox , Norwey |
| 6. | Купрозин 35 WP | Бакар од бакар-оксихлорид | 350 g/kg | Spiess Urania, Deutschland |
| 7. | Neoram 37,5 WG | Бакар од бакар-оксихлорид | 375 g/kg | Isagro, Italy |
| 8. | Бакарен креч 50 | Бакар од бакар-оксихлорид | 500 g/kg | Зорка заштита на растенија, Шабац |
| 9. | Бакарен оксихлорид 50 | Бакар од бакар-оксихлорид | 500 g/kg | Galenika Fitofarmacija, Земун |
| 10. | Ossiclor 35 WG | Бакар од бакар-оксихлорид | 588 g/kg | Manica SpA, Italy |
| 11. | Плав камен Зорка | Бакар од бакар-сулфат | 250 g/kg | Зорка заштита на растенија, Шабац |
| 12. | Плав камен | Бакар од бакар-сулфат | 250 g/kg | Župa, Крушевац |
| 13. | Плав камен | Бакар од бакар-сулфат | 250 g/kg | RTБ Топионица и рафинација бакра, Бор |
| 14. | Бордовска чорба S 20 Župa | Бакар од бордовска чорба | 200 g/kg | Župa, Крушевац |
| 15. | Бордовска чорба100 SC | Бакар од бордовска чорба | 100 g/l | Galenika Fitofarmacija, Земун |
| 16. | Blue Bordo | Бакар од бордовска чорба | 200 g/l | UPL, Europe, Great Britain |
| 17. | Бордовска чорбаWP 20 | Бакар од бордовска чорба | 200 g/l | Зорка заштита на растенија, Шабац |
| 18. | Cuore cristal | Cu Zn | 10% 1,1% | Green Smile Bulgaria EOOD |
| 19. | Myelfos | P2O5 | 55% | Green Smile Bulgaria EOOD |
| 20. | Gescen кристал | N K2O | 9% 5% | Green Smile Bulgaria EOOD |
| 21. | Alud | Mn Zn | 0,8% 1,2% | Green Smile Bulgaria EOOD |
| 22. | Nematmyel | SO3 Fe | 57,2% 0,02% | Green Smile Bulgaria EOOD |
| 23. | Cosavet 80 DF | сулфур | 800 g/kg | Sulfur Mills, India |
| 24. | Kossan WG | сулфур | 800 g/kg | Pinus, Slovenija |
| 25. | Kumulus DF | сулфур | 800 g/kg | BASF SE, Deutschland |
| 26. | Microthiol special dispers | сулфур | 800 g/kg | UPL, Europe, Great Britain |
| 27. | Thiovit jet 80 WG | сулфур | 800 g/kg | Syngenta Crop Protection, Switzerland |
| 28. | Сулфурен прав F | сулфур | 990 g/kg | Зорка заштита на растенија, Шабац |
| 29. | МИКРОТИОЛ УПЛ | сулфур | 800г/кг |
Совет: Бакарните препарати имаат ограничена дозволена количина по хектар годишно. Внимавајте на карентните рокови и не ги мешајте безмерно — прекумерниот бакар се таложи во почвата.
1.2. Инсектициди (против штетници)
| Бр. | Трговско име | Активна материја / состав | Содржина | Производител |
|---|---|---|---|---|
| 1. | Galmin 800 | Парафинско масло | 780 g/l | Galenika Fitofarmacija, Земун |
| 2. | Nitropol S | Парафинско масло | 855 g/l | Nitrofarm, Greece |
| 3. | Laser 240 SC | спиносад | 240 g/l | Dow AgroSciences, Austria |
| 4. | Demolution MPT | SO3 Zn | 68% 0,5% | Green Smile Bulgaria EOOD |
| 5. | НИМАЗАЛ Т/С | Ним масло | 2 % | БИОАМИТИЦА |
2. Биопестициди
Биопестицидите се средства од природно потекло — микроорганизми, растителни екстракти и масла. Тие се „меки” кон корисните инсекти и опрашувачите, но бараат прецизна примена и добар момент на третирање.
2.1. Биофунгициди — микробиолошки
| Бр. | Трговско име | Активна материја / состав | Содржина | Производител |
|---|---|---|---|---|
| 1. | Ekstrasol F | Bacillus subtilis сој Č13 | 1 x 108 CFU/cm3 | BioGenesis, Бачка Топола во соработка JugoHem, Лесковец |
| 2. | ФИТО СЕЈВ | Растителни екстракти |
2.2. Биофунгициди — биохемиски
| Бр. | Трговско име | Активна материја / состав | Содржина | Производител |
|---|---|---|---|---|
| 1. | Timorex gold | Масло од чајно дрво (Melaleuca alternifolia) + парафинско масло | 15X1010 CFU/ml | Biomor, Israel |
Во официјалната листа, категориите биоинсектициди, биоакарициди и репеленти засега се без запишани производи. Тоа значи дека за овие намени органскиот производител се потпира на бакарот, сулфурот, парафинските масла и микробиолошките решенија од горните табели.
3. Подобрувачи на почва, биостимулатори и ѓубрива
Ова е најбогатата група — 57 одобрени производи. Тука спаѓаат органски ѓубрива од животинско потекло, ѓубрива од калифорниски глисти, екстракти од морски алги, аминокиселини, хумусни киселини, зеолити и микробиолошки препарати што ја хранат почвата и го стимулираат растот на растенијата.
| Бр. | Трговско име | Активна материја / состав | Содржина | Производител |
|---|---|---|---|---|
| 1. | Фито-мил 60 | Cu | 5,5 % | Servelesa, Шпанија |
| 2. | Фито-макс L90 | Cu Mg Zn | 1,8 % 0,8 % 0,5 % | Servelesa, Шпанија |
| 3. | Фитобор 10 | B | 10% | Servelesa, Шпанија |
| 4. | Фитобортрифан | Fe | 2% | Servelesa, Шпанија |
| 5. | FitoAbsoluta | Zn | 2 % | Servelesa, Шпанија |
| 6. | Fito Triac | Zn | 3% | Servelesa, Шпанија |
| 7. | Fitodimel | Mg Zn | 1% 1% | Servelesa, Шпанија |
| 8. | Fitomite | Zn | 3% | Servelesa, Шпанија |
| 9. | Мултиблум | N P2O5 K2O | 2% 2% 2% | Humic Growth Solution’s |
| 10. | Хумусна киселина | N P2O5 K2O | 0,2% 0,03% 2,5% | Humic Growth Solution’s |
| 11. | Морски алги | N K2O Na (Zn,Ca,Mg,Fe, B) | 1,2% 15,12% 1,3% Помалку од 0,2% | Humic Growth Solution’s |
| 12. | Калиумов хумат | N K2O | 1% 12,5% | Humic Growth Solution’s |
| 13. | Биоплекс | Cu Fe Mn Zn | 1% 1% 1% 2% | Cosmocel, Meksiko |
| 14. | Dung3-5-7 | Органско неорганско цврсто НК ѓубре | 3 % вкупен N, 3 % органски N, 5% P2O5, 7 % K2O, 18 % C organski, 2% хумински киселини. | Fomet, Italija |
| 15. | Italpolina 4:4:4 | Органско цврсто НПК ѓубре од животинско потекло | 4 % вкупен (органски) N, 4 % P2O5, 4 % K2O, 35 % C органски, 8,8 C/N, 5 % хумински киселини | Italpollina, Italija |
| 16. | Agrogold 4:3:2 | Органско цврсто НПК ѓубре од животинско потекло | 4 % вкупен (органски) N, 2,93 P2O5, 2 % K2O, 26 % C, max 10 C/N | Simonis, Holandija |
| 17. | Plantella Organik | Органско цврсто НПК ѓубре од животинско потекло | 4% N, 3,4 % органски N, 3% P2O5, 2 % K2O, 31,6 % C, 6 C/N, 67 % органска материја, 9 % CaO. | Unichem, Slovenija |
| 18. | Slavol VVL | Микробиолошки препарат кој содржи микроорганизми стимулатори на растот на растенијата | min 107 /cm3 Bacillus megatherium, Bacilus licheniformis, Bacillus suptilis | Агроуник, Земун |
| 19. | Slavol | Микробиолошки препарат кој содржи микроорганизми стимулатори на растот на растенијата | 107 /cm3 Bacillus megatherium, Bacilus licheniformis, Bacillus suptilis, Azotobacter chroococcum, Azotobacter vinelandi, Derxia sp | Агроуник, Земун |
| 20. | Ekstrasol Gold | Микробиолошки препарат кој содржи микроорганизми стимулатори на растот на растенијата | min 107/cm3 Bacillus subtilis soj Č-13, 10% Ascophylum nodosum | BioGenesis, Bachka Topola |
| 21. | Ekstrasol | Микробиолошки препарат кој содржи микроорганизми стимулатори на растот на растенијата | min 107/cm3 Bacilus suptilis soj Č 13 | BioGenesis, Bachka Topola |
| 22. | Унистарт | Микробиолошко средство кое содржи микроорганизми мобилизатори на хранливите елементи од тешкодостапните органски и минерални соединенија | min 106/cm3 Bacillus sp. | Агроуник, Земун |
| 23. | Bajkal EM-1 | Микробиолошки препарат кој содржи микроорганизми стимулатори на растот на растенијата | min. 107 /cm3 Lactobacillus casei, Lactococcus lactis, Saccharomyces cerevisiae, Rhodopseudomonas palistris | ЕМ Кооперација, Русија |
| 24. | Amiksol | Производ кој содржи билни екстракти (сув екстракт од растението Agrostmma githago L. и други кутиир и диворастечки били) | 6% слободни аминокиселини, 0,15% N вкупен, (органски) | Агроуник, Земун |
| 25. | Tekamin Max | Производ кој содржи аминокиселини | 12% слободни аминокиселини, 7% N вкупен, 3,5% N органски | AgriTechno Fertilizantes, Spain |
| 26. | Fertigrain Start | Производ кој содржи аминокиселини | 6,5% слободни аминокиселини, 3% N вкупен, 2% N органски | AgriTechno Fertilizantes, Spain |
| 27. | Fertigrain foliar | Производ кој содржи аминокиселини | 8% слободни аминокиселини, 5% N вкупен, 2,5% N органски | AgriTechno Fertilizantes, Spain |
| 28. | Slavil S | Производ кој содржи хормони | 0,1-1 mg/l-1 ауксин индол-3-оцетнакиселина (IAA) | Агроуник, Земун |
| 29. | Mineral Forte Plus | Калциумов облагородувач – калциум карбонат | 50% CaO, 12% MgO, 1%B | Благо 021, Ветерник |
| 30. | Зео-Мин | Калциумов облагородувач – калциум магнезиум карбонат | 41% CaO, 17% MgO | ТМД Диамонд, Панчево |
| 31. | Биофлор | Течно ѓубре, добиено од калифорниски глисти | Органски материи …………………….45,00 % Суви материи ……………………………27,00 % Азот вкупно ……………………………… 1,80 % Фосфор P2O5 …………………………… 0,42 % Калиум K2O ……………………………… 0,33 % Железо …………………………………….. 0,002 % Калциум Ca ………………………………. 0,10 % Магнезиум ………………………………… 0,03 % Манган Mn ………………………………… 0,0008 % Цинк Zn …………………………………….. 0,0001 % Бакар Cu …………………………………… 0,002 % | ИНТУС ДООЕЛ СКОПЈЕ |
| 32. | Глистал | Цврсто ѓубре, добиено од калифорниски глисти | Цврсто органско ѓубре добиено од калифорниски глисти | ИНТУС ДООЕЛ СКОПЈЕ |
| 33. | Мегагреен | Неорганско ѓубриво со микро елементи | Пршкасто минерално ѓубре, добиено со нанотехнологија користејќи калцит, зеолит и доломит. | ЛУЦЕРН ВИП ДООЕЛ |
| 34. | Хербагреен | Неорганско ѓубриво со микро елементи | Пршкасто минерално ѓубре, добиено со нанотехнологија користејќи калцит, зеолит и доломит. | ЛУЦЕРН ВИП ДООЕЛ |
| 35. | Зеогреен | Зеолит со минерали | Пршкасто минерално ѓубре, добиено со нанотехнологија користејќи калцит, зеолит и доломит. | ЛУЦЕРН ВИП ДООЕЛ |
| 36. | Алго пан | Teчен -Биостимулатор и подобрувач на почвени својства | Вкупен азот (N) =0,18% Екстракт од морски алги- Аscophyllumnodosum | АLGO TECHNOLOGY- Србија (увозник АЛГО ТЕХНОЛОГИЈА –Скопје) |
| 37. | Алго фагус | Течен -Биостимулатор и подобрувач на почвени својства | Вкупен азот N=3,01 oд- алга- Ascophyllum nodusum -ферментирана луцерк -ферментирана коприва – екстракти од билки Органски јаглерод (C ) =3,02 | АLGO TECHNOLOGY- Србија (увозник АЛГО ТЕХНОЛОГИЈА –Скопје) |
| 38. | ALGIMAX | Течен -Биостимулатор и подобрувач на почвени својства | Содржи : бор, сулфур, магнезиум, молибден и екстракт од алги 28 %. | AGRI NOVA SCIENCE Шпанија |
| 39. | MANZIC MZ | Течен биостимулатор со есенцијални микроелементи Mg и Zn | Манган и цинк | AGRIDAEUS DI PAOLO TURCONI – Италија |
| 40. | OLIVEG | Течен биостимулатор кој содржи Азот и восок процент на органски јаглерод | Азот 0,2 % Органски јаглерод 62,91 % | AGRIDAEUS SRL – Италија |
| 41. | FOLIAMIN | Течен биостимулатор кој содржи Азот и восок процент на органски јаглерод и амонокиселини | Азот 8 % Органски јаглерод 23,5 Вкупни аминокиселини 49,89 % Слободни аминокиселини 9,9 % | PROTEO INTERNATIONAL S.R.L – Италија |
| 42. | Trazex | Ѓубриво во прав | Бор (B) 2% Бакар (Cu) 2% Железо (Fe) 6% Манган (Mn) 6% | Cosmocel S.A. Мексико |
| 43. | Barier | Течно ѓубриво | Калциум (Ca) 10% Силициум (SiO2) 24% | Cosmocel S.A. Мексико |
| 44. | H-85 | Биостимулатор | Хумусна киселина 65% Фулво киселина 20% | Cosmocel S.A. Мексико |
| 45. | Bioplex | Течно ѓубриво | Органска материја (g/L) 112,5 Вкупен азот (N) (g/L) 6,6 Фосфор (P2O5) (g/L) 13,3 Калиум (К2О) (g/L) 13,3 Калциум (Ca)(g/L) 2 Mагнезиум (MgO) 4 Бакар (Cu) 13,3 Железо (Fe) 17,2 Цинк (Cu) 26,5 | Cosmocel S.A Мексико |
| 46. | Mainstay Ca | Течноѓубриво | Ca 20% | Cosmocel S.A. Мексико |
| 47. | Aminoton | Течно ѓубриво | Азот (N) 9,5% Јаглерод (C)органски 30% | Alba Milagro international S.p.A Италија |
| 48. | Calcibor | Течно ѓубриво | Калциум (Ca)10% Бор (В) 2% Цинк (Zn) 0,2 % | Alba Milagro international S.p.A Италија |
| 49. | Sili max | Течно ѓубриво | Азот (N) 3 % Калиум (К2О) 12,4% | Alba Milagro international S.p.A Италија |
| 50. | Stimcrop | Течно ѓубриво | Органска материја 14,4% Пепел 85,6% Азот (N)1,6% Аминокиселини 9,2% Слободни аминокиеслини 1,4% | Alba Milagro international S.p.A Италија |
| 51. | Diaferene | Ѓубриво во прав | Железо хелат (Zn) 6% | Alba Milagro international S.p.A Италија |
| 52. | Diaferene HL | Течно ѓубриво | Железо (Fe) 6,2 % | Alba Milagro international S.p.A Италија |
| 53. | DYNOCARB | Течно калциум – магнезиумово ѓубре со микроелементи | Калциум CaO – 53 % Магнезиум MgO 1,2 % и микроелементи | RHIZO-MIC UG Германија |
| 54. | ДРАМАТИКО | Течно ѓубриво со микро и макроелементи и аминокиселини. | Азот N – 2% Фосфор Р2О5 – 5 % Калиум К2О – 0,2 % | AGRICOM |
| 55. | ECOCIDE | Раст екстракти | Раст екстракти | Geovet |
| 56. | Булнхова | микроорганизми | микроорганизми | Probelte – Шпанија |
| 57. | ВАЛТАН | Екстакти од алги | Екстракти од алги | БИОАМИТИЦА |
4. Пробиотици за органско пчеларско производство
За пчеларите што работат по органски принципи, дозволени се пробиотици на база на корисни микроорганизми за поддршка на здравјето на пчелните семејства.
| Бр. | Трговско име | Активна материја / состав | Содржина | Производител |
|---|---|---|---|---|
| 1. | БИОСА АПИС | Млечнокиселински бактерии | Корисни микроорганизми | BIOSA DENMARK Данска |
5. Прилепители и помошни супстанци
Прилепителите и антитранспирантите го зголемуваат ефектот од заштитата — помагаат препаратот подобро да се задржи на листот и да не се измие при првиот дожд.
| Бр. | Трговско име | Активна материја / состав | Содржина | Производител |
|---|---|---|---|---|
| 1. | СКУДОТЕРМ | Антитранспирант | Полимерни соединенија | БИОАМИТИЦА |
| 2. | ХЕЛИОСОЛ | прилепител | Екстракт од борови иглички | БИОАМИТИЦА |
Како да ја користите оваа листа?
- Проверете го трговското име — купувајте само производи што се на листата, во оригинална амбалажа со декларација.
- Внимавајте на производителот — истото трговско име („Плав камен”, „Бордовска чорба”) се јавува од повеќе производители; сите наведени се дозволени.
- Почитувајте ги дозите и карентните рокови од етикетата — органско не значи „без правила”.
- Чувајте ги сметките и евиденцијата за секое применето средство — тоа Ви треба при контрола од сертификациското тело.
Често поставувани прашања (ЧПП)
Смеам ли да користам бакар и сулфур во органско производство?+−
Да. Бакарот и сулфурот се минерални материи дозволени во органското производство и се основа на заштитата против габични болести. Сепак, бакарот има ограничена дозволена количина по хектар годишно, па примената мора да биде внимателна.
Дали листата е конечна и се менува?+−
Листата се ажурира периодично — се додаваат нови одобрени производи, а некои може да се повлечат. Затоа секогаш проверувајте ја последната верзија кај надлежните институции пред набавка и примена.
Што ако средството не е на листата?+−
Ако производот не е на официјалната листа, не смее да се користи во сертифицирано органско производство. Употребата на недозволено средство може да доведе до губење на органскиот статус на реколтата.
Каде се набавуваат овие препарати?+−
Во регистрирани земјоделски аптеки и специјализирани продавници. Барајте оригинална амбалажа со декларација и чувајте ја сметката како доказ за евиденцијата.
Дали смеам да мешам повеќе препарати заедно?+−
Не секогаш. Некои комбинации се некомпатибилни и можат да го оштетат растението или да го намалат ефектот. Пред мешање, консултирајте се со агроном или следете ги упатствата на производителот.
Напомена: Оваа листа е пренесена од официјален документ за дозволени препарати и ѓубрива во органското производство. Составите и содржините се дадени информативно. Пред набавка и примена, проверете ја актуелната листа кај надлежните институции и сертификациското тело, и почитувајте ги упатствата и карентните рокови од етикетата на секој производ.
