Прскалката преку зима: испразнете ја пумпата и заштитете ги млазниците од оштетување

По завршувањето на есенските работи, прскалката често останува со невидливи количества вода во најниските делови од системот. Водата може да се задржи во пумпата, куќиштата на филтрите, регулаторот на притисок, вентилите, цревата и млазниците, дури и кога резервоарот изгледа празен.

Замрзнувањето не ја оштетува само пластиката. Притисокот од мразот може да ги раздвојува споевите, да ги деформира заптивките, да создаде пукнатини во куќиштето на пумпата и да ја наруши работата на вентилите. Дефектот често се забележува дури при првото прскање во следната сезона, кога загубата на време е најголема.

Постапката треба да се приспособи на типот на прскалката, материјалите од кои е направена и условите во објектот. Прскалка што се чува во незагреан простор бара построга заштита од мраз отколку опрема во затворена и стабилно топла просторија.

Почнете со упатството и со безбедно место за работа

Пред расклопување или празнење, проверете го упатството за конкретниот модел. Производителите може да имаат различни барања за испирање, положба на вентилите, вадење на филтрите, одржување на мембранската или центрифугалната пумпа и употреба на течност за заштита од мраз.

Работете на место каде што испуштената течност нема да стигне до бунар, канал, водотек, почва со одводнување или добиточна храна. Ако во прскалката имало средство за заштита на растенијата, постапувајте според неговата етикета и локалните правила за собирање и отстранување на остатоците.

Пред сервисирање исклучете го погонскиот извор, запрете го тракторот или моторот и ослободете го притисокот во системот. Не отворајте филтер, црево или вентил додека пумпата работи или додека манометарот покажува притисок.

• Паркирајте ја прскалката на рамна и стабилна површина.
• Носете ракавици и друга лична заштитна опрема соодветна на претходно употребените средства.
• Проверете дали резервоарот е празен пред да ги отворате долните приклучоци.
• Обезбедете сад или соодветен систем за собирање на течноста.

Исплакнете го системот, но не ја разнесувајте контаминацијата

Ако прскалката била користена со средства за заштита на растенијата, прво следете ја постапката за чистење наведена за машината и за последно употребениот препарат. Целта е остатоците да не останат на ѕидовите на резервоарот, во цевководот или во млазниците и подоцна да предизвикаат оштетување на друга култура.

Чистењето треба да ги опфати резервоарот, внатрешните површини, усисниот вод, пумпата, регулаторот, разводниците, цревата и рампата. Исплакнувањето само на резервоарот не е доволно, бидејќи течноста може да остане во деловите со слаб проток.

При испуштањето, не ја пренасочувајте течноста кон двор, канал или водна површина. Соберете ја или постапете на начин што е предвиден за таков отпад. Не мешајте различни средства за чистење и не додавајте препарат без јасна потврда дека е соодветен за конкретниот систем.

• Испразнете го главниот резервоар преку предвидениот испуст.
• Исплакнете ги деловите што биле во контакт со работната течност.
• Пуштете чиста вода низ цевководот само во услови предвидени со упатството.
• Одделно исчистете ги местата каде што се собира талог или нечистотија.

Пумпата мора да се испразни и од најниските точки

Пумпата е еден од најчувствителните делови за зимско складирање. Кај различни модели, водата се отстранува преку испусен чеп, одводен вентил, одвојување на одредено црево или кратко работење со чиста вода според упатството. Не применувајте една постапка на секоја пумпа.

По празнењето, проверете дали има вода во усисниот и потисниот вод, во приклучоците и во телото на пумпата. Кај мембранските пумпи обрнете внимание на положбата на мембраните и вентилите, а кај други типови проверете ги деловите што производителот ги означува како ниски точки.

Не оставајте ја пумпата да работи без течност само за да се „исуши“, освен ако упатството изречно дозволува кратко празнење. Сувото работење може да предизвика прегревање или забрзано абење на делови што зависат од течноста за ладење и подмачкување.

• Идентификувајте ги сите испусни точки пред почетокот на работата.
• Проверете го усисниот филтер и капакот за заробена вода.
• Проверете ги заптивките на пумпата за стврднување, сечење или деформација.
• Оставете ги деловите да се исцедат во положба препорачана од производителот.

Филтрите, вентилите и цревата откриваат скриени проблеми

Извадете ги филтрите само откако системот е без притисок. Отстранете ги наслагите со метод дозволен во упатството, проверете ги мрежичките и видете дали капаците правилно затвораат. Филтерот што останува затнат или влажен може да создаде погрешен притисок и нерамномерно прскање при следното користење.

Проверете ги цревата по целата должина. Барајте меки места, испакнатини, гребнатини, свиткувања и траги од истекување околу стегите. Црево со мала пукнатина може да се отвори при првото зголемување на притисокот.

На разводниците и вентилите проверете дали рачките се движат нормално и дали нема талог околу заптивките. Не употребувајте сила врз заглавен вентил; прво утврдете дали причината е нечистотија, замрзнат остаток или механичко оштетување.

Млазниците се мали, но нивната заштита е голем дел од сервисот

Млазниците и нивните филтри често задржуваат капки и талог. Извадете ги внимателно, исчистете ги според упатството и оставете ги целосно да се исушат пред складирање. Не ги отпушувајте со метална жица, игла или друг предмет што може да го прошири отворот и да ја промени шемата на распрскување.

Проверете ги телата на млазниците, заптивките, капачињата и заштитните елементи на рампата. Напукнато куќиште или деформирана заптивка може да предизвика капење и нерамномерна распределба на течноста.

Млазниците може да се чуваат во чиста кутија или затворен сад, одделени од нечистотија и директна сончева светлина. Ако моделот користи различни типови млазници, одбележете каде биле поставени за полесна проверка и повторна монтажа.

• Извадете ги млазниците без употреба на остри алати.
• Проверете ги отворите на светлина, без нивно механичко проширување.
• Исушете ги филтрите и заптивките пред пакување.
• Заменете ги оштетените делови со компатибилни делови според упатството.

Дали е дозволена течност за заштита од мраз?

Кај дел од прскалките производителот може да предвиди употреба на специјална течност за зимска заштита. Кај други модели е доволно целосно празнење и чување во простор без услови за замрзнување. Одлуката зависи од пумпата, мембраните, заптивките, пластиката и упатството за конкретната машина.

Не додавајте автомобилски антифриз, сол, масло или домашна мешавина без јасна потврда дека се дозволени за таа прскалка. Несоодветна течност може да ги оштети заптивките, да остави опасни остатоци или да создаде проблем при следната употреба.

Ако производителот дозволува средство за зимска заштита, користете само производ и постапка што се наведени за опремата. Остатокот треба да се собира и да се отстранува на соодветен начин, а пред следното прскање системот мора да се исплакне според упатството.

• Проверете дали упатството дозволува течност за зимска заштита.
• Проверете ја компатибилноста со мембрани, заптивки, црева и пластични делови.
• Не мешајте различни средства во резервоарот или пумпата.
• Обележете дека во системот има течност за зимска заштита, ако таква е употребена.

Складирањето во Македонија зависи од објектот и надморската височина

Во потоплите низински подрачја ризикот од долготраен мраз може да биде помал, но краток студен период сепак може да оштети вода заробена во пумпа или филтер. Во повисоките и постудени места, како и во незагреани шупи, заштитата мора да се планира како за услови во кои температурата може да падне под нулата.

Прскалката треба да биде под покрив, заштитена од дожд, снег, директно сонце и силни температурни промени. Не ја потпирајте рампата на начин што ги оптоварува млазниците и не оставајте црева свиткани под остар агол.

Ако опремата останува надвор од објектот, покривањето само со церада не го решава проблемот со водата во системот. Најпрво мора да се отстрани течноста од внатрешните делови, а покривката да обезбеди проветрување и заштита од врнежи.

• Чувајте ја опремата на суво, проветрено и заштитено место.
• Поставете ја така што преостанатата течност може да се исцеди.
• Заштитете ги млазниците и манометарот од удари и сонце.
• Не складирајте хемикалии заедно со храна, сточна храна или семе.

Пред пролетното враќање во работа направете сув и влажен тест

Кога прскалката повторно ќе биде потребна, прво направете визуелна проверка. Побарајте пукнатини на резервоарот, приклучоците, пумпата и филтрите, проверете ги цревата и уверете се дека млазниците се правилно поставени.

Потоа проверете го системот со чиста вода и без препарат. Следете дали има истекување на споевите, дали пумпата работи рамномерно, дали манометарот реагира и дали сите делови од рампата добиваат течност.

Ако притисокот отстапува, млазниците капат или пумпата необично тропа, прекинете со тестот и откријте ја причината пред да ставите средство за заштита на растенијата. Поправката на чист систем е побезбедна и полесна од поправката по ново истекување на работна течност.

• Проверете ги споевите со чиста вода.
• Проверете дали сите млазници имаат сличен проток.
• Следете го манометарот и однесувањето на регулаторот.
• Поправете го дефектот пред полнење со препарат.

Кратка контролна листа пред затворање на сезоната

Најсигурен пристап е сервисот да се направи веднаш по последното користење, додека системот е достапен и додека евентуалните наслаги не се исушиле. Запишете што е исчистено, кои делови се заменети и што треба да се набави пред следната сезона.

Контролната листа не го заменува упатството на производителот, но помага да не се прескокне некој мал дел. Особено проверете ги местата што не се гледаат однадвор: зад филтерската мрежичка, во куќиштето на пумпата и во долните делови на цревата.

• Резервоарот е испразнет и исчистен.
• Пумпата и ниските точки се исцедени според упатството.
• Филтрите се извадени, исчистени и проверени.
• Цревата, вентилите и приклучоците немаат видливи оштетувања.
• Млазниците и нивните филтри се чисти и суви.
• Евентуалната зимска течност е дозволена за конкретниот модел.
• Опремата е складирана под покрив и заштитена од мраз.
• Дефектите и деловите за замена се запишани.

Заклучок

Зимското одржување на прскалката не завршува со празнење на резервоарот. Пумпата, филтрите, цревата, вентилите и млазниците мора да бидат исчистени, испразнети и складирани според упатството за конкретната машина.

Најголемата заштеда е навреме да се отстрани водата што може да замрзне. Со чист систем, прегледани заптивки и правилно складирање, прскалката ќе биде подготвена за проверка и безбедно пуштање во работа кога повторно ќе започне сезоната.

Најчесто поставувани прашања