Највисоката откупна цена не значи автоматски и најдобра понуда. За реална споредба треба да се одземат транспортот, амбалажата, провизиите, одбитоците за квалитет и сите други трошоци, а потоа да се провери кога навистина ќе биде исплатен износот.
Двајца купувачи можат да понудат различна цена за ист производ, а земјоделецот на крајот да добие повеќе од оној со пониска почетна понуда. Причината најчесто е во различниот процент на прифатена количина, трошоците за транспорт и пакување или одбитоците што се прават при приемот.
Затоа понудата не треба да се гледа само како бројка изразена во денари по килограм. Прашањето што треба да се постави е: колку денари реално ќе останат за секој предаден килограм и на кој датум ќе бидат исплатени?
Нето-приходот по килограм не е исто што и добивка. По него сè уште се одземаат трошоците за производство, како семе, расад, ѓубриво, препарати, работна сила, наводнување и механизација. Но, тој е најкорисната прва мерка за споредување на различни купувачи.
Почнете со прифатената, а не само со предадената количина
Основата за пресметката е количината што купувачот реално ја признава. Ако се предадат 1.000 килограми, а при приемот се прифати 92 проценти, платената количина е 920 килограми. Разликата од 80 килограми директно влијае врз крајната наплата.
Формулата гласи: нето-приход по килограм = (вкупна вредност на прифатената количина − сите одбитоци и продажни трошоци) ÷ вкупна предадена количина. Делителот е вкупната предадена количина, бидејќи земјоделецот го произвел и го донел целиот товар, а не само делот што купувачот го прифатил.
Од купувачот побарајте писмено да ги наведе прифатениот процент, критериумите за отфрлање и начинот на мерење. Усна понуда од типот „ќе видиме на прием“ не овозможува сигурна пресметка.
- Предадена количина во килограми
- Прифатен процент и призната количина
- Бруто-цена по килограм
- Одбитоци и нивната причина
- Крајна сума и датум на исплата
Што треба да побарате од секој купувач
Пред да го предадете производот, побарајте иста група податоци од сите купувачи. Само така понудите од различни откупни пунктови, посредници или преработувачи можат да се внесат во еднаква табела.
Проверете дали цената важи за конкретната сорта, класа и квалитет. Побарајте да биде наведено дали цената е фиксна, дали може да се промени по мерењето или анализата и дали е прикажана со или без ДДВ, доколку таквата ставка е применлива.
Одделно запишете ги трошоците што ги плаќа земјоделецот. Тие често не се гледаат во почетната понуда, но имаат директен ефект врз износот што ќе легне на сметка.
- Количина и мерна единица
- Цена по килограм и класа
- Процент на прифатена количина
- Правила за одбитоци за квалитет
- Транспорт и место на преземање
- Амбалажа, палети и ладен ланец
- Провизии, мерење, сортирање и анализа
- Даночни или административни ставки ако се применливи
- Точен рок или датум на исплата
Одбитоците за квалитет претворете ги во денари
Изрази како „одбивка за влага“, „оштетување“, „неквалитет“ или „несоодветна амбалажа“ не се доволни за споредба. Треба да се знае колкав е процентот или износот на одбивката, за која количина се применува и според кој стандард е утврдена.
Прашајте кој го проверува квалитетот, дали мерењето се врши пред или по истоварот и дали земјоделецот може да побара повторна анализа или да поднесе приговор. Квалитетот, класификацијата, пакувањето, означувањето, транспортот и складирањето на земјоделските производи се уредуваат со прописите за соодветниот производ.
Одбивката внесете ја како конкретен денарски износ во табелата. На пример, ако од бруто-вредноста се одземат 3.000 денари, тој износ мора да биде видлив и проверлив, наместо да остане скриен во конечната пресметка.
- Кој критериум ја активира одбивката
- Колкав процент или износ се одзема
- Дали одбивката важи за целата пратка или само за дел
- Кој го утврдува квалитетот
- Дали постои можност за повторна анализа или приговор
Транспортот и амбалажата ја менуваат крајната цена
Транспортот пресметајте го по предаден килограм, а не само по тура. Ако превозот чини 6.000 денари, а се носат 2.000 килограми, трошокот е 3 денари по килограм. При помала количина истиот превоз може да има многу поголем удел во приходот.
Проверете дали купувачот презема од нива, од магацин или од откупен пункт. Некои купувачи покриваат транспорт само над одредена количина, додека кај други целокупниот трошок останува кај производителот.
Амбалажата може да биде обезбедена од купувачот или да се наплаќа по парче, килограм или тура. Прашајте дали гајбите, вреќите, палетите и фолијата се враќаат. Невратната амбалажа треба да се внесе како продажен трошок, дури и ако почетната цена изгледа повисока.
- Транспорт од нива или од пункт
- Цена на превозот по тура и по килограм
- Гајби, вреќи, палети и фолија
- Трошок за сортирање и ладен ланец
- Услови за враќање на амбалажата
Провизиите и даночните ставки мора да бидат видливи
Провизијата за посредник, мерење, сортирање, лабораториска анализа, складирање, ладен ланец или банкарска услуга може да биде мала поединечно, но значајна кога се собира. Секоја ставка внесете ја во посебен ред и проверете дали се однесува на целата пратка или на прифатената количина.
Побарајте да биде јасно дали понудената цена е со или без ДДВ и дали постојат даночни или административни одбитоци што ќе се применат при исплатата. Не споредувајте локална понуда со официјална статистичка цена без да ја проверите методологијата, бидејќи статистичките цени се прикажуваат без ДДВ и не претставуваат автоматски цена што може да се добие во секое село или откупен пункт.
Официјалните податоци за откуп и продажба се корисни за следење на трендот, но локалната цена зависи од сортата, квалитетот, количината, периодот, регионот и условите за испорака.
- Провизија за посредник
- Мерење и сортирање
- Лабораториска анализа
- Складирање или ладен ланец
- Банкарски трошоци
- Даночни ставки ако се применливи
Пример: пониската цена може да донесе поголема наплата
Следниот пример покажува зошто споредбата мора да ги опфати сите ставки. И двата купувачи примаат по 1.000 килограми, но имаат различен прифатен процент, различни одбитоци и различни трошоци.
Купувачот А нуди 60 денари по килограм, но признава 92 проценти од количината и наплаќа повеќе ставки. Купувачот Б нуди 57 денари, прифаќа 98 проценти и има помали трошоци. Кај Б крајната наплата е повисока, иако почетната цена е пониска.
Рокот на исплата сепак е различен. А плаќа за 15 дена, а Б за 60 дена, па земјоделецот треба да процени дали дополнителниот приход го оправдува подолгото чекање и ризикот од доцнење.
Рокот на плаќање е дел од економската вредност
Понуда од 55 денари по килограм со исплата веднаш не е иста како понуда од 58 денари со исплата по 60 или 90 дена. Додека се чека уплатата, земјоделецот можеби треба да плати работници, гориво, репроматеријали или нова тура транспорт.
Разликувајте загарантирана цена, аванс и остаток по конечна класификација. Кај понуда со аванс треба да се знае колкав е авансот, кога се исплаќа остатокот и според која формула се утврдува конечната цена.
Доколку дел од цената се утврдува по прием, мерење или лабораториска анализа, во договорот треба да стојат критериумот, рокот и начинот на пресметка. Формулации како „по продажбата“ или „по реализацијата“ оставаат премногу простор за неизвесност.
За откупот, прописите предвидуваат исплата во рок од 30 дена од откупот или предавањето, со можност за договорен аванс и остаток во посебни случаи. Кај договорните односи, за лесно расипливи производи се применуваат пократки рокови, додека за други производи рокот може да биде до 60 дена во условите утврдени со закон.
- Датум на прием на производот
- Датум на авансна исплата
- Датум на конечна исплата
- Формула за преостанатиот износ
- Последици ако купувачот доцни
Направете своја табела за две или три понуди
Најлесно се забележува разликата кога сите понуди се внесуваат во ист образец. Табелата може да се води на хартија, во телефон или во електронска пресметка, но формулата треба да биде иста за сите купувачи.
Во последниот ред внесете ја крајната наплата, а потоа поделете ја со целата предадена количина. Дополнително, запишете го бројот на денови до исплата. Така ќе имате две мерки: нето-приход по килограм и брзина на наплата.
По продажбата споредете ја пресметката со приемницата и со уплатата. Ако има разлика, веднаш побарајте писмено објаснување.
- Користете иста количина за сите понуди
- Внесете ги трошоците како позитивни одбитоци
- Пресметајте по предаден, а не само по прифатен килограм
- Запишете го датумот на очекуваната уплата
- Чувајте ја конечната пресметка со приемницата
Документите ја штитат пресметката
За секоја пратка чувајте приемница или записник со датум, количина, мерна единица, класа, одбитоци, цена и потпис или друга идентификација на купувачот. Овој документ е основата за споредба со конечната фактура или исплатна листа.
Писмениот договор треба да се склучи пред испораката и да ги опфати цената или начинот на нејзино пресметување, квалитетот, местото и условите на испорака, рокот на плаќање, времетраењето и условите за раскинување.
Проверете и дали купувачот е запишан во соодветниот регистар на откупувачи што го води надлежната институција. Тоа не е гаранција дека понудата е најповолна, но е основна проверка пред да се предаде производот.
- Приемница или записник за секоја пратка
- Потпишан договор пред испораката
- Конечна пресметка и доказ за уплата
- Запис за резултатот од мерењето или анализата
- Проверка на регистрацијата на купувачот
Прочитајте и на Zemjodelie.mk
Избрани текстови што директно ја дополнуваат темата.
Пред сеидба или садење проверете што пишува во договорот со откупувачот: цена, квалитет, мерење, одбитоци, испорака, плаќање и рекламација.
Прочитај →
Практичен водич за формирање продажна цена: како да ги внесете сите трошоци, да додадете маржа и да пресметате колкава количина мора да продадете.
Прочитај →
Заклучок
Најдобрата понуда е онаа што остава највисок проверлив износ по предаден килограм, со прифатлив рок и сигурни услови за плаќање. Пред испораката внесете ги сите ставки во иста табела, побарајте ги правилата за квалитет во писмена форма и не оставајте нејасни трошоци за подоцна.
Практичното прашање за секој купувач гласи: „Колку денари реално ќе ми останат на сметка за секој предаден килограм и на кој датум ќе ги добијам?“ Одговорот треба да се темели на конкретна пресметка, приемница и договор, а не само на почетната откупна цена.
Најчесто поставувани прашања
