Најчести грешки при садење домати (отворено и во фолија) – детален водич за висок принос. Доматот е една од најважните градинарски култури во Македонија, но истовремено и една од најчувствителните кога станува збор за почетните фази на производство.
Практиката покажува дека над 50% од проблемите со приносот започнуваат уште при садење.
Грешките направени во овој период директно влијаат на:
- развојот на коренот
- отпорноста на болести
- конечниот принос
Во продолжение се најчестите грешки поделени на:
- садење на отворено
- садење во фолија (заштитен простор)
ОПТИМАЛНИ УСЛОВИ ЗА САДЕЊЕ (ТАБЕЛА)
| Фактор | Оптимална вредност |
|---|---|
| Температура на почва | 12–15°C минимум |
| Температура на воздух | 18–25°C |
| pH на почва | 6.0 – 6.8 |
| Растојание | 30–50 cm |
| Длабочина на садење | до првите листови |
НАЈЧЕСТИ ГРЕШКИ ПРИ САДЕЊЕ ДОМАТ НА ОТВОРЕНО
1. Прерано садење
Една од најголемите грешки е садење кога почвата е студена.
Последици:
- слаб корен
- застој во раст
- поголем ризик од болести
Препорака:
Садење само кога почвата ќе достигне најмалку 12°C.
2. Лош избор на парцела
Доматот не поднесува:
- тешки, задржувачки почви
- парцели каде претходно имало домат, пипер или компир
Последици:
- појава на болести
- слаб развој
3. Неправилно растојание
| Тип на домат | Растојание |
|---|---|
| Нискорастечки | 30–40 cm |
| Високорастечки | 40–60 cm |
Грешка:
- прегусто садење
Последици:
- лоша проветреност
- повеќе болести
- помал принос
4. Садење плитко или предлабоко
- плитко садење → слаб корен
- предлабоко → гниење
Идеално: до првите вистински листови.
5. Недоволно или претерано наводнување
| Состојба | Последица |
|---|---|
| Суво | слаб старт |
| Прекумерна вода | гниење на корен |
6. Неправилно ѓубрење
Честа грешка:
- премногу азот
Последици:
- многу лист, малку плод
НАЈЧЕСТИ ГРЕШКИ ПРИ САДЕЊЕ ДОМАТ ВО ФОЛИЈА
1. Прегусто садење
Во фолија често се оди со максимален број растенија, што е грешка.
Последици:
- висока влажност
- појава на болести (пламеница, сива мувла)
2. Лоша вентилација
Фолијата без проветрување создава:
- висока влажност
- идеални услови за болести
3. Неправилна температура
| Фаза | Температура |
|---|---|
| Ден | 22–26°C |
| Ноќ | 16–18°C |
Грешка:
- високи температури над 30°C
Последици:
- опаѓање на цветови
- слаб опрашувачки процес
4. Прекумерно наводнување
Во фолија ова е една од најчестите грешки.
Последици:
- коренови болести
- пукање на плодови
5. Недостаток на калциум
Многу честа појава:
- врвно гниење на плодот
Причина:
- нерамномерно наводнување
- слаб внес на калциум
6. Неправилно врзување и формирање
Грешки:
- оставање премногу гранки
- неправилно кинење на пасинки
Последици:
- слаб принос
- нерамномерни плодови
СПОРЕДБА: ОТВОРЕНО VS ФОЛИЈА
| Фактор | Отворено | Фолија |
|---|---|---|
| Ризик од болести | среден | висок |
| Контрола на услови | ниска | висока |
| Принос | среден | висок |
| Инвестиција | ниска | висока |
КЛУЧНИ ПРАКТИЧНИ СОВЕТИ
- користи здрав расад
- почитувај плодоред
- не брзај со садење
- контролирај вода и ѓубрење
- обезбеди добра проветреност
ЗАКЛУЧОК
Најголемиот дел од проблемите кај доматот не се јавуваат подоцна, туку започнуваат уште при садење.
Со правилен пристап:
- може значително да се зголеми приносот
- да се намалат болестите
- да се подобри квалитетот на плодот
Разликата помеѓу просечно и успешно производство често е токму во овие „мали“ детали.
Придружете се во нашата заедница на Земјоделие.мк на Вибер, Телеграм, Фејсбук бидете дел од најголемето земјоделско семејство во кое сте секогаш добредојдени.
Доколку нешто продавате или купувате посетете го огласникот WWW.PETEL.MK
