Празниот период меѓу две јата е најдобрата можност кокошарникот да се исчисти, исуши, дезинфицира и заштити од глодари. Правилниот редослед на работите го намалува ризикот од пренесување на заболувања и обезбедува посув и побезбеден објект пред зимското населување.
По иселувањето на јатото, кокошарникот не треба веднаш да се подготви само со додавање нова простирка. Ѓубривото, пердувите, прашината, истурената храна и влагата можат да задржат микроорганизми и да привлечат глувци, стаорци и инсекти.
Подготовката треба да опфати и чистење на опремата, поправка на отвори, контрола на хранилките и поилките, правилна дезинфекција и доволно време за сушење. При сомнеж за заразна болест, хигиенските мерки не се замена за ветеринарен преглед.
Околу две недели без птици често се користат како практична биосигурносна насока за мали јата, но тоа не е автоматски законски рок за секој живинарник. Ако претходното јато имало здравствени проблеми, периодот на мирување може да биде и подолг според советот од ветеринар.
Почнете веднаш по иселувањето на јатото
Најлесно се чисти објектот веднаш откако птиците ќе бидат извадени, додека отпадот и насобраната храна сè уште не се исушиле и стврднале. Извадете ја целата стара простирка, ѓубривото, пердувите, пајажините и прашината од подот, ѕидовите, гнездата и местата под опремата.
Не оставајте остатоци од храна во хранилките, силосите или аглите на објектот. Стврднатата храна може да мувлоса и да привлече глодари, па прво треба механички да се отстрани со четка, стругалка или соодветен алат.
- Извадете ја старата простирка и ѓубривото.
- Соберете ги пердувите, прашината и пајажините.
- Отстранете ја истурената и стврдната храна.
- Исчистете ги аглите, просторот под гнездата и местата околу хранилките.
Опремата се чисти одделно од објектот
Хранилките, поилките, гнездата, решетките, вентилаторите и алатот треба да се извадат кога тоа е можно. На нив често остануваат наслаги од храна, измет и биолошки материјал што не се забележува при брзо чистење на просторијата.
Опремата измијте ја со вода и детергент, отстранете ги наслагите и исплакнете ја. Посебно проверете ги споевите, капаците, цевките и дното на поилките, бидејќи таму може да се задржуваат нечистотија и влага.
Пред повторно внесување на птиците, поилките треба да бидат функционални и без истекување, а хранилките да не расфрлаат храна. Оштетените делови заменете ги или поправете ги пред финалната дезинфекција.
- Хранилки и силоси: отстранете ги старите наслаги од храна.
- Поилки: исчистете ги садовите, цевките и вентилите.
- Гнезда и решетки: извадете ја насобраната органска материја.
- Вентилатори и алат: исчистете ги од прашина и пердуви.
Следете го редоследот: суво чистење, миење, сушење, дезинфекција
Дезинфекцијата треба да дојде дури откако нечистотијата механички ќе биде отстранета. По сувото чистење, површините се мијат со вода и детергент, се плакнат и се оставаат целосно да се исушат. Само на чиста површина средството може рамномерно да делува.
Препаратот избирајте го според неговата декларација и намената. Следете ја пропишаната концентрација, времето на дејство, температурата и мерките за лична заштита. Не внесувајте живина додека просторот не биде проветрен, сув и без остатоци од средство.
Различни хемиски средства не смеат да се мешаат. Таквата комбинација може да создаде опасни испарувања или да го намали ефектот на третманот.
Поправете ги пукнатините и отворите пред последното чистење
Пред финалната дезинфекција прегледајте ги ѕидовите, подот, кровот, вратите, прозорците и местата околу цевките. Пукнатините и отворите им овозможуваат на глодарите да влезат, а оштетените врати и прозорци можат да создадат промаја и да дозволат контакт со диви птици.
Поголемите отвори затворете ги со метална мрежа или цврст материјал. Монтажната пена сама по себе не е сигурна заштита, бидејќи глувците и стаорците лесно можат да ја изглодаат. По поправките повторно исчистете ја прашината и отпадот пред нанесување на средството за дезинфекција.
Проверете ги и мрежите на прозорците и отворите за вентилација. Тие треба да пропуштаат воздух, но да го ограничат влегувањето на диви птици и штетници.
- Запечатете пукнатини околу врати, прозорци и цевки.
- Поставете метална мрежа на поголемите отвори.
- Поправете оштетени брави, шарки и кровни споеви.
- Проверете дали диви птици можат да стигнат до храна или вода.
Контролата на глодари бара секојдневна дисциплина
Глодарите ги привлекуваат храната, водата и засолнето место. Затоа не е доволно само да се постават мамки. Истурената храна треба веднаш да се собере, а храната да се чува во затворени и цврсти садови што не можат лесно да се изглодаат.
Околу кокошарникот отстранете отпад, дрва и материјали во кои можат да се сокријат глувци и стаорци. Косете ја високата трева непосредно околу објектот и редовно проверувајте дали се појавуваат измет, изглодани рабови, дупки или траги по прашината.
Ако се користат мамки, тие треба да бидат поставени во заштитени мамкари, недостапни за живината, децата и домашните животни. Секогаш следете ја етикетата на препаратот и отстранувајте ги остатоците според упатството.
- Чувајте ја храната во затворени, цврсти садови.
- Не оставајте храна и вода во празен објект преку ноќ.
- Отстранете ја високата трева и отпадот околу кокошарникот.
- Поставувајте мамки само во заштитени мамкари.
- Следете ги знаците на глодари и проверувајте ги критичните места.
Оставете го кокошарникот празен додека не се исуши целосно
По миењето и дезинфекцијата, отворете ги вратите и отворите за воздух колку што дозволуваат временските услови. Просторот мора целосно да се исуши пред внесување нова простирка и живина.
Влажниот под, кондензацијата на ѕидовите и мирисот на амонијак покажуваат дека сушењето или вентилацијата не се доволни. Во такви услови не внесувајте птици, бидејќи влагата го влошува квалитетот на воздухот и ја намалува хигиената на простирката.
Периодот без птици од околу две недели е практична насока за спроведување на чистењето, миењето, дезинфекцијата и сушењето. Тој период не треба да се третира како единствено правило за сите фарми, особено ако претходно имало заболување.
- Проверете дали подот е сув на допир.
- Побарајте кондензација на ѕидовите и таванот.
- Отстранете го мирисот на амонијак пред внесување птици.
- Поставете нова и сува простирка дури по завршувањето на сушењето.
Зимската вентилација треба да ја отстранува влагата, а не да создава промаја
Кокошарникот не треба целосно да се затвори во зима. Вентилацијата треба да ги отстранува влагата, амонијакот и јаглеродниот диоксид, но воздухот не смее директно да дува врз птиците на нивото на живината.
Отворите поставете ги или насочете ги така што свежиот воздух прво ќе се измеша со потоплиот воздух под таванот, наместо ладен млаз директно да паѓа врз птиците. Прегледувајте го објектот и по населувањето, бидејќи бројот на птици, простирката и временските услови влијаат врз влагата.
Сувата простирка и добрата размена на воздух се следат заедно. Затворањето на сите отвори може да ја намали промајата, но да создаде кондензација и амонијак.
- Оставете контролирана вентилација и во студени денови.
- Спречете директен воздушен млаз на нивото на птиците.
- Следете ја влагата и мирисот на амонијак.
- Проверувајте ја состојбата на простирката по внесувањето на јатото.
Завршна проверка пред внесување на новото јато
Последниот преглед направете го непосредно пред внесувањето на птиците. Така навреме ќе се забележат неисправни поилки, лабави мрежи, повторно појавени траги од глодари или делови што останале влажни.
Храната и водата треба да бидат заштитени од диви птици и штетници. Ограничете го непотребното движење на луѓе и опрема меѓу различни јата, а работната облека и обувките одржувајте ги чисти.
Ако претходното јато имало невообичаена смртност, повеќе болни птици или нагло опаѓање на внесот на храна и вода, побарајте совет од ветеринар пред да внесете нови птици. Во Македонија, сомнеж за заразна болест може да се пријави кај надлежно ветеринарно друштво или официјален ветеринар, како и на бесплатната линија 0800 3 2222.
- Нема преостанато ѓубре, пердуви или видлива органска материја.
- Објектот е сув, проветрен и без остатоци од хемикалии.
- Нема свежи траги од глодари и храната е затворена.
- Поилките не течат, а хранилките не расфрлаат храна.
- Мрежите, вратите и отворите се обезбедени.
- Новата простирка е чиста и сува.
- При претходна болест е консултиран ветеринар.
Практична листа за работа меѓу две производни јата
Работите може да се поделат во неколку чекори за ништо да не се прескокне. Најнапред се отстранува органскиот отпад, потоа се чисти опремата и се поправа објектот. Дури после тоа следат миењето, сушењето и дезинфекцијата.
Пред населување направете уште една проверка на влагата, вентилацијата, глодарите и функционалноста на опремата. Кратката листа подолу може да се испечати или да се користи како работна белешка на фармата.
- Отстранета е старата простирка и целото ѓубриво.
- Исчистени се хранилките, поилките, гнездата и алатот.
- Затворени се пукнатините и отворите за глодари.
- Исчистени и исплакнати се сите површини.
- Објектот целосно се исушил пред дезинфекција.
- Средството е употребено според декларацијата и не е мешано со друг препарат.
- Објектот е проветрен и без мирис на хемикалии или амонијак.
- Поставена е чиста, сува простирка.
- Храната и водата се заштитени.
- Проверени се мрежите, вентилацијата, поилките и хранилките.
Заклучок
Добро подготвениот кокошарник пред зимата не значи само изметена просторија, туку целосен циклус на отстранување органска материја, миење, сушење, дезинфекција, поправки и контрола на глодари. Новото јато внесете го дури кога објектот е сув, проветрен, функционален и без достапна храна за штетници.
Ако претходно имало сомнителни заболувања или зголемена смртност, ветеринарната проценка треба да биде дел од подготовката пред повторно населување.
Најчесто поставувани прашања
