Третирањето на семето за пченица и јачмен може да помогне во заштитата на младите растенија, но само ако препаратот е одобрен за конкретната култура и се употреби според етикетата. Пред работа проверете ја декларацијата, рокот, дозирањето, компатибилноста и условите за сушење и чување на третираното семе.
Пред есенската сеидба, изборот на препарат не треба да се прави само според името на болеста или препорака од друг производител. Различни парцели, сорти, услови на чување и квалитет на семето можат да дадат различен резултат. Првиот чекор е проверка дали средството е регистрирано за употреба во Македонија и дали на етикетата јасно се наведени пченицата или јачменот.
Третираното семе не е обично семе со додадена боја. Тоа треба да се ракува како земјоделски материјал со посебни правила: да не се користи за храна или добиточна храна, да не се остава во отворени вреќи и да не се меша со нетретирано семе без јасна ознака.
Добрата подготовка започнува со мала контрола пред целата количина да влезе во машината. Со неколку минути проверка на декларацијата, опремата и начинот на сушење може да се избегнат нерамномерно нанесување, оштетување на семето и ризик за луѓето, животните и околината.
Прво проверете дали препаратот е наменет за пченица или јачмен
На амбалажата и во упатството треба јасно да стојат културата, целта на третманот и начинот на примена. Средство што е наменето за друга култура, за листовна апликација или за различен тип семе не треба автоматски да се користи за житни култури.
Проверете дали производот се применува за сузбивање или намалување на ризикот од болести што се пренесуваат преку семето и почвата. Самата боја на третираното семе не е доказ дека препаратот е соодветен, ниту дека нанесувањето било правилно.
Ако декларацијата е нечитлива, оштетена или недостасува, одложете ја употребата додека не ги потврдите податоците преку официјална и сигурна продажна документација. Не користете препарат прелеан во неозначен сад.
- Назив и формулација на препаратот
- Култура и намена наведени на етикетата
- Рок на употреба и број на серија
- Упатства за дозирање, мешање, сушење и чување
- Предупредувања за заштита на луѓето, животните и околината
Декларацијата е мерка за работа, а не формалност
Етикетата треба да биде при рака додека се подготвува смесата и додека работи машината за третирање. На неа се наоѓаат податоци што не смеат да се заменат со општи совети: количина на препарат, потребниот волумен на вода или друга носечка течност, редоследот на мешање и условите за ракување.
Не пренесувајте доза од еден препарат на друг. Дури и средства со слична намена може да имаат различна концентрација, различна формулација и различно влијание врз ртењето или никнувањето.
Доколку упатството бара претходно чисто и суво семе, таквата подготовка е дел од третманот. Прашина, скршени зрна и остатоци од претходна серија можат да го попречат рамномерното нанесување.
- Прочитајте ја целата етикета пред отворање на амбалажата
- Запишете која серија семе и кој препарат се употребени
- Не менувајте ја дозата за да „засилите“ заштитата
- Проверете дали има посебни услови за третирање на складирано семе
- Чувајте ја оригиналната амбалажа додека трае работата
Проверете го семето пред да го третирате
Најдобар препарат нема да го поправи семето што е влажно, мувлосано, загреано или механички тешко оштетено. Пред третманот отстранете ги нечистотиите, скршените зрна и крупните примеси, а потоа прегледајте дали има непријатен мирис, промена на бојата или траги од складишни штетници.
Проверете дали семето што ќе се третира е истата партија што ќе оди на конкретната нива. Мешање на различни сорти или партии без евиденција создава проблем при следењето на никнувањето и евентуалните нерамномерности.
Ако семето е комерцијално веќе третирано, не додавајте нов препарат по сопствена проценка. Дополнителен третман може да ја зголеми количината на активни материи и да го наруши ртењето или безбедното ракување.
- Исчистете го семето од прашина и примеси
- Отстранете зрна со мувла, гниење или силно оштетување
- Проверете дали семето е доволно суво за предвидениот третман
- Одделно означете ја секоја сорта и партија
- Потврдете дали семето претходно било третирано
Дозирањето се пресметува според упатството и количината семе
За точната количина на препарат и носечка течност користете ја само етикетата на конкретниот производ. Потребно е да се земат предвид единицата во која е изразена дозата, количината на семе и начинот на третирање. Не е исто дали производителот наведува количина по тежина семе, по единица површина или по волумен.
Пред работа измерете ја количината семе и проверете ја точноста на мерниот сад. Приближно дозирање со чаши, шишиња или непроверени садови може да доведе до премала заштита или до непотребно зголемена изложеност.
Ако препаратот се разредува, водата или друга течност треба да биде чиста и погодна за намената наведена во упатството. Подготвената смеса не оставајте ја долго без потреба, бидејќи може да се таложи или да ја промени рамномерноста на нанесувањето.
- Измерете ја количината семе пред подготовка
- Користете мерен сад со јасна скала
- Следете ја единицата наведена на етикетата
- Промешајте според упатството, без импровизирани додатоци
- Не ја зголемувајте дозата поради посилна боја на зрното
Компатибилноста не се претпоставува
Земјоделците понекогаш сакаат во истиот сад да спојат фунгицид, инсектицид, биостимулатор, лепило или друг производ. Таква комбинација е прифатлива само ако е предвидена во упатството или е потврдена од стручно лице што има точни податоци за двата производи.
Несоодветното мешање може да предизвика таложење, згрутчување, затнување на млазниците, нерамномерно покривање или оштетување на семето. Проблемот не мора да се види веднаш; може да се појави при складирање или никнување.
Кога етикетата дозволува проба, прво направете мала тест-смеса во чист сад со истата вода и истиот редослед на додавање. Ако се појават талог, грутки, загревање или одвојување, смесата не треба да се користи.
- Проверете ја дозволената комбинација на производи
- Не додавајте препарати без јасна причина и упатство
- Тестирајте мала количина само ако тоа е дозволено
- Следете го редоследот на мешање од етикетата
- Исчистете ја опремата по завршување на серијата
Заштитната опрема е задолжителна и при мала количина
При отворање на препаратот, мерење, мешање и чистење на машината носете опрема наведена на етикетата. Вообичаено тоа значи соодветни ракавици, работна облека, затворени обувки и заштита на очите или дишните патишта кога упатството го бара тоа.
Работете на проветрено место, подалеку од бунари, канали, храна, добиточна храна и простори каде што се движат деца или животни. Не јадете, не пијте и не пушете додека се работи со препаратот.
По завршувањето измијте ги рацете и изложените делови од телото, а работната облека одделете ја од секојдневната. Истурен материјал не се собира со голи раце и не се испушта во одвод или водотек.
- Ракавиците и другата опрема да бидат чисти и исправни
- Работете во проветрена и уредна зона
- Држете ги децата и животните подалеку од местото
- Не користете амбалажа од препарат за друга намена
- Отстранете ги остатоците според упатството на производот
Сушењето и чувањето влијаат на квалитетот на третираното семе
По нанесувањето, семето треба да се остави да се стабилизира според условите на етикетата. Не го затворајте влажно во вреќи ако упатството бара сушење, бидејќи влагата и топлината можат да предизвикаат лепење, загревање или влошување на ртењето.
Сушењето треба да се одвива на чисто, суво и проветрено место, без директно изложување на силна топлина. Не користете импровизирани извори на топол воздух што можат да го загреат семето или да создадат опасност од пожар.
Вреќите или садовите чувајте ги затворени, суви и јасно означени со култура, сорта, партија, датум на третман и назив на препаратот. Одделете ги од семе за јадење, добиточна храна и други земјоделски материјали.
- Оставете го семето да се исуши според упатството
- Не го складирајте во влажни или загреани простории
- Користете чисти и добро затворени вреќи или садови
- Означете ја секоја партија веднаш по третманот
- Спречете контакт со храна, храна за животни и вода
Проверете ја машината пред да ја третирате целата количина
Машината, мешалката или опремата за нанесување мора да биде чиста, исправна и правилно подесена. Остатоци од претходен производ можат да го загадат новото семе, а затнати млазници или нерамномерен проток создаваат различна количина на препарат од зрно до зрно.
Направете проба со мала количина семе и проверете дали зрната минуваат без запирање. Набљудувајте дали површината е рамномерно покриена, дали семето се лепи и дали има необично наталожување во бункерот или цевките.
По третманот исчистете ја опремата на начин што го дозволува упатството. Водата од миењето не треба да се истура во канал, поток или бунар, туку да се постапи според правилата за безбедно управување со остатоци.
- Исчистете ги бункерот, цевките и млазниците
- Проверете ги пумпата, мешалката и заптивките
- Направете пробен проток пред главната серија
- Следете дали семето останува слободно и суво за сеење
- Водете белешка за количината третирано семе
Што да направите ако нешто не изгледа во ред
Ако смесата се згрутчи, семето се загрева, се појави силен необичен мирис или машината се затнува, прекинете ја работата. Не додавајте вода, масло или друг производ за да го „поправите“ проблемот без упатство.
Одделете ја спорната серија и означете ја. Проверете ја етикетата, условите на складирање, влажноста на семето и чистотата на опремата. За понатамошна одлука побарајте совет од стручно лице со точни податоци за препаратот и семето.
Ако при работа дојде до контакт со кожа, очи или дишни патишта, постапете според предупредувањата и мерките за прва помош на етикетата. Амбалажата и називот на производот треба да бидат достапни доколку е потребна медицинска помош.
- Прекинете при таложење, загревање или затнување
- Изолирајте ја спорната количина од останатото семе
- Не импровизирајте со дополнителна вода или препарат
- Зачувајте ја етикетата и податоците за серијата
- Не сејте семе со непознат или сомнителен третман
Заклучок
Безбедното третирање на семето за пченица и јачмен почнува со проверлив препарат, чисто и квалитетно семе и точна примена според етикетата. Пред целата количина направете мала проба, означете ја партијата и обезбедете суво, проветрено и одделно складирање.
Ако нема јасни податоци за регистрацијата, дозирањето, компатибилноста или претходниот третман на семето, подобро е работата да запре додека не се добие стручна потврда. Една внимателна проверка пред сеидбата е поевтина и побезбедна од поправка на нерамномерно никнување или загадена серија.
Најчесто поставувани прашања
