Правилно поставената тракторска навигација помага да се намалат празнините и преклопувањето при орање, сеидба, прскање и прихрана. Најдобар резултат се добива само ако GPS-системот се усогласи со реалната работна ширина, исправноста на машината и условите на парцелата.
Секое непотребно преклопување при обработката значи дополнително поминување по истата површина. Така се трошат повеќе гориво, семе, ѓубриво и препарати, а се зголемуваат и времето на работа и оптоварувањето на механизацијата.
Паралелното возење со GPS-навигација му овозможува на возачот да одржува правилно растојание меѓу работните траси. Системот е особено корисен на големи и правилни парцели, но не може да ја поправи погрешната калибрација на сеалката, прскалката, плугот или растурачот.
Пред излегување на нива треба да се проверат реалната работна ширина, притисокот во гумите, точноста на сигналот, границите на парцелата и просторот за вртење. Неколку минути подготовка можат да спречат долги траси со двојна доза или необработени ленти.
Колкав трошок создава преклопувањето
Преклопувањето се јавува кога дел од машината повторно минува по веќе обработена површина. Кај машина со ефективна ширина од 6 метри и просечно преклопување од 30 сантиметри, на секое следно поминување се обработува околу 5 проценти дополнителна површина.
Процентот не е фиксен за секоја нива. Зависи од ширината на машината, формата на парцелата, точноста на водењето, страничното поместување на приклучокот, наклонот и начинот на вртење. Затоа реалната заштеда треба да се проценува според сопствената машина и конкретната парцела.
- Двојното поминување може да зголеми потрошувачка на гориво и работни часови.
- Кај сеидба и прихрана преклопувањето носи непотребна потрошувачка на материјал.
- Кај прскање може да создаде зони со поголема доза, но и необработени ленти ако растојанието е преголемо.
Внесете ја реалната, а не каталошката ширина
Најчеста грешка при поставување навигација е внесување на номиналната ширина од каталогот. Работната ширина што навистина ја покрива машината може да биде помала или поголема поради истрошени делови, странично поместување, наклон, нерамномерна распределба или намерно оставено преклопување.
Мерењето треба да се направи на нива. Кај сеалката се проверуваат растојанието меѓу крајните активни редови и бројот на редови што навистина работат. Кај прскалката се проверуваат млазниците, нивното меѓусебно растојание и ширината на секциите.
Кај центрифугалниот растурач не се зема најголемото растојание до кое стигнува материјалот. Ефективната ширина се утврдува според шемата на распределба, видот и гранулацијата на ѓубривото, влагата и поставките на машината.
- Измерете ја машината со активни, а не само со физички присутни работни елементи.
- Проверете дали приклучокот стои по средината или е поместен странично.
- Запишете ја поставката за секоја операција, бидејќи истата машина може да има различна ефективна ширина.
Подготовка на тракторот и приклучната машина
Притисокот во гумите треба да се провери пред калибрацијата и да се постави според упатството на производителот. Различен притисок може да влијае врз висината на машината, лизгањето, реалната брзина и положбата на приклучокот.
Проверете ги спојките, стабилизаторите, работните тела, млазниците, дозирачките единици и сите елементи што можат да го поместат приклучокот во однос на тракторот. Кај плугот особено треба да се проверат длабочината, израмнетоста и страничното влечење.
Промената на брзината може да ја промени применетата количина кај прскалка или растурач. Затоа поставката не треба да се проверува само во место, туку и при реална работна брзина.
- Проверете го притисокот во сите гуми пред мерење и калибрација.
- Отстранете ги лабавите делови и проверете дали приклучокот се движи стабилно.
- Направете кратко пробно поминување пред главната работа.
- Проверете дали сите секции, редови и млазници се активни и исправни.
Како правилно да се постави А-Б линијата
На голема и правилна парцела А-Б линијата најчесто се поставува по најдолгата и најправата страна. Така се намалува бројот на вртења и се добиваат долги, непрекинати работни траси.
Пред почетокот внесете ги границите на парцелата и означете ги каналите, столбовите, дрвјата, објектите и местата каде што ќе се врти. Ако првата линија е поставена под несоодветен агол, грешката ќе се повторува во сите паралелни траси.
По првите две или три линии измерете го растојанието меѓу реалните траги. Ако отстапувањето е постојано, проверете ја внесената ширина, положбата на антената, местоположбата на приклучокот во терминалот и избраниот режим на водење.
- Поставете ја А-Б линијата по долгата страна каде што условите го дозволуваат тоа.
- Оставете безбедна оддалеченост од канали, огради, кабли и стрмни рабови.
- Снимете ги границите и зоните во кои не смее да се работи.
- Проверете ја првата траса пред да започнете со целата парцела.
Орање и основна обработка без празнини
При орање најголема корист има од одржувањето права траекторија и константна ширина на зафатот. Навигацијата помага тракторот да не навлегува непотребно во претходната бразда и да не остава празни ленти меѓу поминувањата.
GPS-системот не може да го исправи лошо наместениот плуг. Различната длабочина на телата, нерамномерното оптоварување или страничното влечење можат да создадат нееднаква обработка и покрај совршено права траса.
На наклонети терени тракторот и приклучокот можат да се лизгаат странично. Следете ја реалната бразда и квалитетот на обработката, а не само линијата на екранот.
- Израмнете го плугот и проверете ја работната длабочина пред навигацискиот тест.
- Набљудувајте дали приклучокот оди по линијата или странично отстапува.
- Оставете доволно простор на челните површини за безбедно вртење.
- Не форсирајте иста поставка на рамна и на наклонета парцела.
Сеење: точната линија не ја заменува калибрацијата
При сеидба паралелното возење го намалува двојното сеење и празнините меѓу редовите, особено на долги прави парцели. Сепак, навигацијата не ја одредува количината на семе и не може да поправи неправилно поставена сеалка.
Пред работа треба да се проверат бројот на семиња по метар, дозирачките единици, длабочината, притисокот на работните тела и затворањето на редовите. Кај неправилни граници и чести челни вртења, автоматското исклучување на редови може да спречи двојно сеење.
Ако редовите не се рамномерно распоредени или сеалката странично се поместува, прво се отстранува механичкиот проблем, а потоа се коригира навигацијата.
- Проверете ги активните редови и нивното меѓусебно растојание.
- Направете проба со семе и измерете ја реалната густина на сеидба.
- Проверете ја длабочината на повеќе места, а не само на почетокот.
- Користете исклучување на редови само ако системот и машината се правилно конфигурирани.
Прскање и прихрана со рамномерна доза
Кај прскањето точната работна ширина зависи од растојанието меѓу млазниците, висината на шипката, притисокот и правилното преклопување на шемите. Прениска или превисока шипка, затната млазница или различен притисок можат да создадат нееднаква доза и кога тракторот се движи совршено право.
Растурачите за минерално ѓубриво имаат поинаков предизвик. Ширината на машината не е исто што и ефективната ширина на растурање. Ако ширината е поставена без пробна распределба, може да се појават ленти со премногу или премалку ѓубриво.
Секое менување на материјалот, гранулацијата, влагата, брзината или поставката бара нова проверка. Навигацијата го одржува растојанието меѓу траките, но не ја контролира рамномерноста на млазниците или распределбата на гранулите.
- Проверете ги сите млазници и нивната шема на прскање.
- Одржувајте ја работната висина на шипката и стабилен притисок.
- Измерете ја ширината на распределба кај растурачот со пробно распоредување.
- При промена на брзината повторно проверете ја применетата количина.
Избор на сигнал и систем според работата
За орање и груба обработка често е доволна основна навигација со светлосна лента, ако возачот може да ја одржува трасата и парцелата е прегледна. За прецизна сеидба, меѓуредна обработка, повторливи траси и автоматско управување потребен е постабилен корекциски сигнал.
Потенцијалната точност сама по себе не е доволна причина за избор на систем. Треба да се провери дали корекцискиот сигнал е достапен на сопствените парцели, дали има прекини и дали системот е компатибилен со тракторот и приклучните машини.
На мали и расцепкани парцели најголемите загуби често се создаваат при вртењата и покрај границите. Таму мапирањето, автоматското исклучување на секции и добро планираните влезови можат да донесат поголема корист од поскап сигнал.
- Основната навигација е соодветна за операции со поголема толеранција.
- Попрецизен сигнал е потребен за повторливи траси и работа меѓу редови.
- Проверете ја покриеноста на сигналот токму на вашите ниви.
- Изберете опрема според операцијата, а не само според декларираната точност.
Безбедност на неправилни и наклонети парцели
Автоматското водење е најкорисно во средината на парцелата, каде што траките се долги и прегледни. Не ги отстранува опасностите од канали, меѓи, огради, кабли, столбови, дрвја, стрмнини и други пречки.
На неправилни парцели оставете доволно простор за челни површини. Широка прскалка, сеалка или приклучна машина бара поголем радиус за вртење, особено ако теренот е наклонет или почвата е мека.
Возачот мора да ја следи околината и работата на приклучокот, дури и кога е активно автоматското управување. При губење на сигналот или неочекувано однесување на тракторот, работата се прекинува и системот се проверува.
- Обележете ги опасните точки пред почетокот на работата.
- Не возете до самата граница ако нема безбедна зона за маневрирање.
- Намалете ја брзината при вртење и на наклонет терен.
- Не се потпирајте само на екранот; следете ја машината и просторот околу неа.
Теренски тест и контрола по работата
Најбрза проверка се прави по првите две или три линии. Измерете го растојанието меѓу реалните траги и споредете го со внесената ефективна ширина. Проверете и дали преклопувањето е исто на почетокот, во средината и кон крајот на парцелата.
Ако отстапувањето се повторува во иста насока, причината може да биде погрешна позиција на антената, внесена геометрија на приклучокот или странично поместување. Ако грешката се менува, проверете го сигналот, наклонот, лизгањето и стабилноста на машината.
По завршувањето споредете ја потрошената количина со обработената површина и зачувајте ги успешните поставки. Така следната работа може да започне со проверена ширина и позната траса, наместо со претпоставка.
- Измерете ги првите траси на повеќе точки.
- Проверете ја разликата меѓу внесената и реалната ширина.
- Запишете ги поставките за тракторот, машината и конкретниот материјал.
- Калибрирајте повторно пред секоја култура, препарат или вид ѓубриво.
Прочитајте и на Zemjodelie.mk
Избрани текстови што директно ја дополнуваат темата.
Практичен водич за препознавање на збиена почва, проверка со лопата и избор меѓу плитко разрохување, длабока интервенција и постојани машински траси.
Прочитај →
Приносот на пченицата во голема мера се одлучува во октомври, а не во јуни. Ги издвоивме седумте најчести грешки при есенската сеидба и како да ги избегнете на вашата нива.
Прочитај →
Заклучок
Најголемата корист од тракторската навигација доаѓа од правилната подготовка: измерена ефективна ширина, исправна и калибрирана машина, соодветно поставена А-Б линија и проверен сигнал.
Почнете со тест на мал дел од нивата, измерете ги реалните траги и приспособете ги поставките пред главната работа. Така паралелното возење станува практична алатка за помала потрошувачка, поредовна обработка и подобра контрола на трошоците.




















