Промена на податоците во земјоделското стопанство: што мора навреме да се ажурира

Еден погрешен телефонски број, затворена трансакциска сметка или договор за закуп што истекол може да создаде проблем токму пред исплатата. Затоа промената на податоците во земјоделското стопанство не треба да се остава за последниот ден пред аплицирањето.

Земјоделците имаат обврска да ги одржуваат точни податоците во Единствениот регистар на земјоделски стопанства (ЕРЗС), во Системот за идентификација на земјоделски парцели (СИЗП) и во системите поврзани со финансиската поддршка. За дел од промените важи рок од 15 дена, а за измените на веќе поднесено барање може да важи посебен рок.

Најсигурен пристап е секоја промена да се пријави веднаш, со документ што ја потврдува новата состојба. Роковите и начинот на постапување треба да се проверат во подрачната единица на Министерството за земјоделство и во конкретниот јавен повик.

Рокот од 15 дена не треба да се занемари

Промените во податоците на земјоделското стопанство се пријавуваат во рок од 15 дена. Пријавувањето се врши во подрачната единица на Министерството за земјоделство каде што е регистрирано стопанството, освен ако со конкретната постапка е определен поинаков начин.

Рокот се однесува на реалната промена, а не на датумот кога земјоделецот решил да аплицира за поддршка. Ако е сменета адресата, склучен е нов закуп или е променет носителот, ажурирањето не треба да се одложува до отворањето на повикот.

• Пријавете ја промената веднаш штом настане.
• Побарајте потврда или друг доказ дека ажурирањето е внесено.
• Проверете дали истата промена треба да се внесе и во СИЗП или во системот за финансиска поддршка.

Адресата, телефонот и личните податоци треба да бидат точни

Промената на живеалиштето, адресата за достава, телефонскиот број или други контакт-податоци треба да се внесе без одлагање. Застарена адреса може да значи дека известување или решение ќе биде испратено на место каде што земјоделецот повеќе не живее, додека погрешен телефон го отежнува контактот со институцијата.

За промена на личните податоци најчесто се приложува лична карта или друг документ со кој се потврдува новата состојба. Подрачната единица може да побара и дополнителни документи, зависно од видот на промената и статусот на стопанството.

Не треба да се претпостави дека промената автоматски ќе се преземе од друг регистар. По поднесувањето проверете дали новите податоци се видливи во системот што се користи за поддршката.

• Лична карта со точни лични податоци.
• Нов телефонски број и адреса за контакт.
• Доказ за промената, ако се бара во конкретната постапка.
• Копија или потврда за поднесеното ажурирање.

Банкарската сметка мора да биде активна и на име на барателот

Исплатата може да се закочи ако сметката е затворена, неактивна или е заведена на друго лице. Пред поднесување барање треба да се провери дали бројот на трансакциската сметка е точен и дали сметката гласи на земјоделецот или на субјектот што аплицира.

Кај променета сметка практично е да се обезбеди потврда од банка со точниот број и името на носителот. Таков документ може да биде потребен за да се потврди новата состојба, особено ако старата сметка повеќе не се користи.

Промената на сметката треба да се внесе пред поднесувањето на барањето, а не откако ќе се утврди дека исплатата не може да се изврши. Ако има повеќе барања или мерки, проверете дали новата сметка е ажурирана во сите релевантни записи.

• Проверете дали сметката е активна.
• Проверете дали е на име на барателот.
• Доставете банкарска потврда со точниот број на сметката.
• Не оставајте стара сметка во едно барање, а нова во друго.

Промена на носителот: наследување, овластување и правно лице

Промената на носителот не треба да се остава за денот на аплицирањето. Кај семејно земјоделско стопанство, по смрт на носителот, барањето може да го поднесе овластен член од редот на наследниците. За правно лице, постапката ја спроведува овластено лице или овластен застапник.

Документите зависат од причината за промената. Може да бидат потребни лична карта, документ за смрт или наследување, овластување, како и тековна состојба за правно лице. Подрачната единица може да побара и друг доказ за да се потврди кој има право да го застапува стопанството.

По промената проверете дали носителот е усогласен во ЕРЗС, во барањето за поддршка и во банкарските податоци. Различни имиња на документите или различен носител во системите можат да предизвикаат дополнителни проверки.

• Документ за идентификација на новиот носител.
• Документ за наследување или смрт, ако промената е поврзана со наследство.
• Овластување или доказ за застапување.
• Тековна состојба за правно лице, кога е применливо.

Земјиштето се проверува и во ЕРЗС и во СИЗП

За мерките што се исплаќаат по површина, парцелите треба да бидат правилно евидентирани во ЕРЗС и во СИЗП. Се проверуваат бројот на парцелата, површината, границите, корисникот и намената на земјиштето.

Промена на површината, културата, корисникот, границите или употребата на парцелата треба да се пријави во СИЗП најдоцна во рок од 15 дена. Ова се однесува и на купување или продажба на земјиште, нов договор за закуп, раскинување на закуп или исправка на катастарски податоци.

Пред аплицирање споредете ја фактичката состојба на нива со податоците во системот. Ако на парцелата е засадена друга култура, ако е намалена обработливата површина или ако корисникот е сменет, промената треба да се внесе навреме.

• Број на катастарска парцела.
• Површина и граници.
• Корисник на земјиштето.
• Пријавена култура и фактичка употреба.
• Статус на парцелата во ЕРЗС и СИЗП.

Сопствено и закупено земјиште бараат различни докази

За сопствено земјиште најчесто се користи имотен лист или друг соодветен доказ за сопственоста. За закупена земја треба да се докаже правото на користење со важечки договор за закуп или со друг валиден документ што го прифаќа конкретната постапка.

Договорот за закуп треба да ги опфаќа токму парцелите што се пријавуваат. Проверете ги катастарската општина, бројот на парцелата, површината, периодот на важност и потписите. Ако договорот е раскинат или истекол, парцелата не треба да се пријавува како да има непрекинато право на користење.

Во зависност од постапката може да бидат потребни поседовен лист, катастарски план, концесија или друг доказ. Не користете стар договор само затоа што парцелата е иста; новиот корисник или променетиот период на закуп мора да бидат видливи во документацијата.

• Имотен лист за сопствено земјиште.
• Важечки договор за закуп за изнајмена парцела.
• Поседовен лист, катастарски план или концесија, ако се бараат.
• Проверка на рокот на закупот пред поднесување барање.

Производството и капацитетите мора да ја следат фактичката состојба

Во ЕРЗС се водат податоци за земјоделската дејност, употребата на земјиштето, одгледувалиштата и бројната состојба на животните. Ако стопанството почнува производство во оранжерија, печуркарник, објект за сточарство или друг производен капацитет, новата активност треба да се внесе во соодветните записи.

Документите зависат од активноста. Може да бидат потребни имотен лист, договор за закуп, изјава, сертификат или друг доказ за капацитетот и правото на користење. При престанок на активноста, објектот или производството исто така треба да се ажурираат.

Кај сточарството не е доволно животните да бидат наведени само во барањето. Тие треба да се евидентирани во Регистарот за идентификација и регистрација на домашни животни, а податоците за одгледувалиштето и бројната состојба треба да се усогласат со ветеринарното друштво.

• Нови или затворени производни активности.
• Оранжерии, печуркарници и објекти за сточарство.
• Одгледувалишта и бројна состојба на животните.
• Документ за сопственост, закуп или друг доказ за користење на капацитетот.
• Усогласување со ветеринарното друштво кај животните.

Што ако промената настане откако е поднесено барањето?

Промената на регистарските податоци треба да се пријави и кога барањето веќе е поднесено. Ако системот и правилата го дозволуваат тоа, измените и дополнувањата на поднесеното барање за директни плаќања може да се направат во рок од 30 дена од поднесувањето.

Овој рок не го укинува рокот од 15 дена за ажурирање во ЕРЗС или СИЗП. На пример, промена на земјиште или банкарска сметка треба да се пријави во соодветниот регистар навреме, а потоа да се провери дали треба да се коригира и самото барање.

Секое поднесено дополнување зачувајте го како доказ. Датумот, бројот на предметот и копијата од документите можат да помогнат ако подоцна се појави разлика меѓу пријавеното и евидентираното.

• Пријавете ја промената во регистарот во законскиот рок.
• Проверете дали поднесеното барање може да се измени.
• Коригирајте ги парцелите, животните или сметката ако се опфатени со промената.
• Зачувајте доказ за секое дополнување.

Контролна листа пред барање за поддршка

Кратката проверка пред аплицирање може да открие проблем што инаку би се појавил дури при административна или теренска контрола. Одвојте време за споредување на личните податоци, парцелите, производството и сметката со документите што ги поседувате.

За 2026 година рокот за мерките по површина и по грло беше определен за 30 септември, но конкретниот датум не треба автоматски да се пренесува во наредните повици. Секој земјоделец треба да го провери важечкиот календар пред да поднесе барање.

• Лична карта и точни лични податоци.
• Ажурирана адреса и телефон.
• Активна трансакциска сметка на име на барателот.
• Проверени парцели во ЕРЗС и СИЗП.
• Важечки договори за закуп и докази за користење.
• Усогласени податоци за животните и одгледувалиштето.
• Внесени нови или затворени производни активности.
• Зачуван доказ дека промената е пријавена.
• Проверен рок во конкретниот јавен повик.

Заклучок

Податоците во земјоделското стопанство треба да ја прикажуваат реалната состојба во моментот на аплицирањето и исплатата. Адресата, сметката, носителот, парцелите, закупот, производството и животните се поврзани точки во една проверка.

Пријавувањето во рок, проверката во ЕРЗС и СИЗП и чувањето доказ за ажурирањето се најдобрата заштита од несовпаѓање и непотребно доцнење. Пред секое барање проверете го важечкиот повик, затоа што роковите и условите може да се разликуваат по мерка.

Најчесто поставувани прашања