Добро проветрен свињарник не значи студен простор со отворени врати, туку контролиран доток и излез на воздух. Со суво лежиште, затворени протекувања и правилно насочени влезови се намалуваат амонијакот, кондензацијата и ризикот од респираторни проблеми.
Ноември е погоден период за проверка на свињарникот пред постудените денови, особено во објекти каде што преку ноќ се затвораат сите отвори. Влажните агли, мирисот на амонијак и капките под покривот не се само непријатност: тие покажуваат дека влагата и загадениот воздух не излегуваат доволно брзо.
Во Македонија условите се разликуваат меѓу ниските и повисоките места, како и меѓу отворени и заштитени локации. Затоа истиот начин на проветрување не одговара на секој свињарник. Објект на ветровита падина бара поинакво регулирање од затворен објект во долина, но основата останува иста: свежиот воздух да влегува постепено, а застоениот да излегува без да дува директно врз животните.
Пред зимата треба да се проверат покривот, олуците, ѕидовите, вратите, каналите за измет и сите подвижни отвори. Мала поправка на протекување или подобро насочување на влезниот воздух често е покорисно од целосно отворање на објектот.
- Проверете го свињарникот во висина на животните и во аглите каде што лежат.
- Свежиот воздух треба да влегува постепено и да се измеша со потоплиот воздух пред да стигне до животните.
- Поставете ги влезовите за воздух така што студениот млаз прво ќе удри во горниот дел од објектот.
📖 ВО ОВОЈ ТЕКСТ
Заклучок
Почнете со проверка на воздухот, а не со отворање на вратите
Проверете го свињарникот во висина на животните и во аглите каде што лежат. Ако воздухот е тежок, ако се чувствува остар мирис на амонијак или ако има разлика меѓу сувиот и влажниот дел, проблемот најчесто е во слабата размена на воздух, прекумерната влага или нечистите површини.
Мирисот може да биде предупредување, но не треба да се потпирате само на носот. Побарајте влажни ѕидови, затемнети делови на дрвото, мокри места под поилките, насобран измет околу каналите и кондензација на металните делови. Вратите и прозорците нека не бидат единственото средство за проветрување, бидејќи со нив се создаваат силни и неконтролирани воздушни струи.
Направете проверка наутро, по ноќно затворање, и повторно по чистење. Така ќе се види дали проблемот е постојан или се појавува поради бројот на животни, влажното чистење или неисправна опрема.
- Проверете го воздухот ниско, во близина на лежиштето, а не само кај таванот.
- Побарајте кондензација на покривот, цевките, прозорците и металните врати.
- Означете ги влажните агли за да следите дали се сушат по интервенцијата.
Контролирана вентилација не е исто што и промаја
Свежиот воздух треба да влегува постепено и да се измеша со потоплиот воздух пред да стигне до животните. Директната промаја настанува кога ладен воздух влегува низ голем отвор, се движи брзо по висина на лежиштето и удира во свињите без доволно мешање.
Контролираната вентилација има одреден влез и одреден излез. Влезниот отвор може да се регулира со клапна, завеса или друг подвижен елемент, додека излезот најчесто е поставен високо, каде што се собира топлиот и влажен воздух. Целта не е просторот да биде целосно затворен, туку размената да продолжи и во студениот период.
Доколку во објектот има вентилатор, неговата работа треба да создава стабилен проток, а не кратки силни удари. Вентилаторот и отворите мора да се усогласат: силно извлекување низ недоволни влезови може да повлече ладен воздух низ пукнатини и директно кон лежиштето.
- Влезниот воздух насочете го кон горниот дел од просторот.
- Избегнувајте отвори што дуваат директно кон прасињата или возрасните свињи.
- Регулирајте ги отворите постепено и следете ја состојбата по секоја промена.
Поставете ги влезовите високо и надвор од лежиштето
Поставете ги влезовите за воздух така што студениот млаз прво ќе удри во горниот дел од објектот. Влез ниско до подот или директно над лежиштето лесно создава ладна струја, особено ако спроти него има отворен прозорец, врата или издувен вентилатор.
Кај објекти со отвори на спротивни ѕидови, не оставајте ги сите целосно отворени во студениот период. Изберете го правецот што овозможува воздухот да се движи низ горната зона, а не попреку на висина на животните. Ветровитата страна може да бара помал отвор и подобро прицврстена завеса.
Проверете дали завесите, клапните и решетките можат да се фиксираат на различни положби. Отвор што се ниша од ветерот создава променливи услови и може да се отвори токму во период кога животните мируваат.
- Не поставувајте влезен отвор веднаш над местото за лежење.
- Оставете пат на воздухот прво да се измеша со потоплиот воздух под покривот.
- Поправете ги лабавите завеси, искривените клапни и решетките затнати со прашина.
Сувото лежиште е дел од вентилацијата
Влажното лежиште внесува постојан извор на влага во воздухот. Водата од истурени поилки, мокриот измет и влажната простирка испаруваат, а пареата потоа се претвора во кондензација на студениот покрив и ѕидови.
Проверете ги поилките и нивните приклучоци за капење, прскање или лоша висина. Мокриот круг под поилката не треба да се остава да се шири кон местото за лежење. Отстранете ја натопената простирка и додајте сува материја според системот што го користите, без да го затрупате просторот околу каналите.
Лежиштето треба да биде суво, а подот околу него да овозможува истекување и лесно чистење. Ако животните постојано избираат еден сув агол, тоа може да покаже дека другите делови се премногу влажни, ладни или изложени на струење.
- Проверете ги поилките секојдневно за капење и прскање.
- Отстранете ја натопената простирка наместо само да ја покривате со нов слој.
- Одржувајте чисти канали и решетки за влагата да не се задржува во објектот.
Протекувањето од покривот создава проблем што вентилацијата не го решава
Вентилацијата не може да ја исуши водата што постојано влегува од покривот. Најнапред прегледајте ги споевите, продорите околу цевки, оштетените панели, олуците и местата каде што покривот се спојува со ѕидот.
Капките над лежиштето се особено неповолни, бидејќи ја навлажнуваат простирката и го тераат добитокот да се собира на друго место. Привремено поставена заштита може да спречи директно мокрење, но трајното решение е поправка на изворот и сушење на материјалите пред повторно користење.
Побарајте и скриени траги: жолтеникави или темни линии на дрво, омекната изолација, мувла и влажни делови што се појавуваат само по дожд. Прегледот е полесен по врнежи, но поправката не треба да се одложува до средината на зимата.
- Проверете го покривот, олуците и споевите со ѕидовите.
- Одделете ја мократа простирка од сувиот материјал.
- Не покривајте влажна површина без да го отстраните изворот на водата.
Амонијакот се намалува со чистење, сув под и правилен излез
Мирисот на амонијак најчесто се засилува кога урината и изметот остануваат на влажни површини, а воздухот не се заменува доволно. Чистењето на каналите, рабовите и местата под преградите треба да се усогласи со системот на одгледување, без мешање на средства што можат да создадат опасни испарувања.
Проверете дали излезниот отвор е слободен од пајажини, прашина, пердуви, талог и насобран материјал. Ако излезот е затнат, внатрешноста може да изгледа затворена и топла, но влагата и гасовите остануваат во зоната каде што престојуваат животните.
При чистење со вода, обезбедете излез за влагата и не внесувајте животни во простор што сè уште е мокар и тежок од испарувања. Хемиските средства користете ги само според нивната етикета и не комбинирајте различни препарати.
- Чистете ги местата каде што се задржуваат урина и вода.
- Проверете дали издувните отвори и решетки се проодни.
- Не мешајте средства за чистење и обезбедете сушење пред повторно населување.
Прилагодување според висината и изложеноста на објектот
Во повисоките и постудени места загубата на топлина може да биде поголема, па целосно отворање на страничните отвори брзо го лади објектот. Во пониските и позаштитени места влагата и маглата може подолго да се задржуваат, што бара постојан излез на влажен воздух наместо краткотрајно отворање.
На отворена локација проверете од која страна доаѓа ветерот и заштитете ги влезовите од директен удар. На објект во долина или во близина на препреки, природниот проток може да биде послаб, па излезните отвори мора да бидат чисти и функционални.
Промените правете ги постепено. По секое поместување на завеса или клапна проверете ја состојбата во зоната на лежиштето, влагата на покривот и однесувањето на животните. Еден ист отвор не мора да биде со иста положба во текот на целиот ден.
- Земете ги предвид надморската височина, ветерот и заштитеноста на локацијата.
- Не затворајте ги сите отвори поради студ, бидејќи влагата и амонијакот ќе останат внатре.
- Водете кратки белешки за влажни места, мирис и положба на отворите.
Едноставна дневна проверка пред ноќно затворање
Кратката контрола пред ноќта спречува мал проблем да стане влажно лежиште и тежок воздух до утрото. Проверете дали животните лежат рамномерно или се собираат подалеку од одреден отвор, дали поилките капат и дали има нови влажни траги.
Проверете ја положбата на влезните и излезните отвори, но не ги затворајте според чувство само затоа што надвор е студено. Ако воздухот не излегува високо, кондензацијата ќе се зголемува и покрај затворените странични отвори.
При појава на кашлање, видлива влага или нагло влошување на условите, прво отстранете ги очигледните причини како мокра простирка, протекување и затнат излез. Ако проблемот продолжи, побарајте совет од ветеринар за здравствената состојба на животните.
- Проверете лежиште, поилки, канали и покрив.
- Погледнете дали воздухот излегува низ предвидениот висок отвор.
- Следете го однесувањето на животните наместо само температурата во објектот.
Кога домашната поправка не е доволна
Едноставно чистење или поместување на завеса е доволно само ако причината е мала и јасна. Ако има постојана кондензација, силен мирис и покрај чистење, повратен проток од издувниот отвор или големи разлики меѓу деловите на свињарникот, потребна е подетална проценка на вентилацијата.
Кај објекти со вентилатори проверете ја состојбата на моторот, решетката и електричната инсталација, без ракување со небезбедни приклучоци. Вентилатор што работи неправилно може да создаде бучава и нерамномерен проток, но да не го реши излегувањето на влагата.
Секое ново затворање, преградување или поставување опрема треба да го земе предвид бројот и големината на животните. Ако се менува намената на просторот, консултација со стручно лице може да спречи скапи поправки и повторно појавување на проблемот.
- Побарајте стручна проценка при трајна кондензација и тежок воздух.
- Проверете ја безбедноста на вентилаторите и инсталацијата.
- Не блокирајте излезни отвори со складирана храна, алат или материјал.
Прочитајте и на Zemjodelie.mk
Избрани текстови што директно ја дополнуваат темата.
Сувото лежиште, воздухот без директна промаја и чистата вода се основа за зимска нега на телињата. Проверете ја шталата и реагирајте на раните знаци.
Прочитај →
Види ја продавницата →
Најчесто поставувани прашања
Заклучок
Свињарникот пред зимата треба да биде сув, чист и проветрен, но без директен ладен млаз врз животните. Најнапред отстранете ги протекувањата и изворите на влага, потоа исчистете ги каналите и наместете ги влезовите високо, со постепено мешање на воздухот.
Секојдневната проверка на лежиштето, поилките, покривот и отворите ќе покаже дали решението функционира. Рамномерно однесување на животните, сув под и помалку кондензација се подобар показател од едноставното целосно затворање на објектот.
