Заштита и нега на расад – комплетен водич
Правилната заштита и нега на расадот е клучна за здрав и квалитетен раст на растенијата. Болестите и штетниците најчесто се појавуваат во рана фаза, затоа најдобриот пристап е превентивна заштита и создавање оптимални услови за развој на расадот.
Зошто е важна заштитата на расадот?
Младиот расад е особено чувствителен на габични заболувања, вируси и инсекти. Доколку не се реагира навреме, може да дојде до:
- пропаѓање на растенијата
- појава на празни места во леите
- значително намален принос
Со правилна нега и редовна контрола, овие проблеми можат успешно да се избегнат.
Најчеста болест: полегнување (топење) на расад
Полегнувањето или т.н. „топење“ на расадот е најчестата болест во расадопроизводството. Најчесто ја предизвикуваат габични патогени како Pythium, Fusarium и Phytophthora, а најосетливи култури се пиперка, домат и краставица.
Симптоми:
- кафеавење на приземниот дел од стеблото
- омекнување и гниење
- овенување и угинување на растението
Услови кои ја поттикнуваат болеста:
- зголемена влажност на почвата и воздухот
- густ склоп на расад
- облачно и топло време
Превентивни мерки за здрава расадна продукција
Најдобрата заштита започнува уште пред сеидбата:
- користење дезинфицирани субстрати
- сеење во чисти контејнери или чашки
- умерено полевање и добро проветрување
- контрола на температура, светлина и влажност
- избегнување на прегуст распоред на растенијата
Хемиска заштита и препорачани третмани
За превенција и сузбивање на габични заболувања, често се користат препарати на база на propamokarb-hidrohlorid (како Previcur).
Тие се применуваат преку полевање:
- по сеидба
- по никнување
- пред и по расадување на стално место
Дополнително, во текот на одгледувањето може да се користат и бакарни препарати, со третирање на секои 7–10 дена до расадување.
Вирусни заболувања и нивно спречување
Вирусните болести се препознаваат по:
- мозаично шаренило на листовите
- хлороза
- деформации
Најчесто се шират преку допир или преку лисни вошки. Затоа е важно:
- редовно да се контролира расадот
- да се врши дезинфекција на семето
- да се сузбиваат инсектите навреме
Заштита од инсекти и грињи
При појава на инсекти или грињи, се препорачува употреба на соодветни инсектициди и акарициди. Овие третмани помагаат да се заштити расадот во најосетливата фаза од неговиот развој.
Често поставувани прашања
Што е полегнување на расад?
Полегнување е габично заболување при кое расадот омекнува во приземниот дел и брзо пропаѓа, најчесто поради висока влажност и густ склоп.
Кога е најкритичниот период за заштита?
Најкритичен е периодот на поникнување, кога расадот е најосетлив на болести.
Дали е задолжителна дезинфекција на семето?
Да. Дезинфекцијата значително го намалува ризикот од габични и вирусни заболувања.
Колку често треба да се третира расадот?
Превентивно, третирањето најчесто се врши на секои 7–10 дена, во зависност од условите и појавата на симптоми.
Што да направам ако се појават инсекти?
Потребно е навремено третирање со соодветен инсектицид за да се спречи ширење на болести.
Придружете се во нашата заедница на Земјоделие.мк на Вибер, Телеграм, Фејсбук бидете дел од најголемето земјоделско семејство во кое сте секогаш добредојдени.
Доколку нешто продавате или купувате посетете го огласникот WWW.PETEL.MK

















