Зимската влага во кошницата често не доаѓа од самите пчели, туку од кондензација под ладен покрив, затнат влез или директен дожд и снег. Со правилен наклон, сув покрив и умерен излез на влажниот воздух може да се намали ризикот без создавање силно струење низ клубето.
Во ноември кошниците влегуваат во период кога дождот, маглата, снегот и температурните разлики меѓу денот и ноќта стануваат поголем проблем од самата ниска температура. Пчелите создаваат топлина, а влажниот воздух се движи нагоре. Ако таму го пречека студена и непропустлива површина, водата може да се претвори во капки и да се враќа врз рамките и пчелите.
Затоа зимската проверка треба да се насочи кон покривот, наклонот, влезот и контролираниот излез на влагата. Целта не е кошницата да биде херметички затворена, но ниту да биде изложена на промаја. Решението се приспособува на типот на кошницата, поставеноста на пчеларникот, надморската височина и локалните услови во Македонија.
Пчеларник во ветровито и влажно место бара друга заштита од кошница поставена на сончева, оцедна падина. Проверувајте ја конструкцијата без непотребно отворање на плодиштето и без нарушување на зимското клубе.
- Затворете го патот на дождот, но оставете му излез на влажниот воздух.
- Покривот треба да биде стабилен, сув и да ја исфрла водата надвор од ѕидовите на кошницата.
- Поставете ја кошницата така што водата да не се задржува околу подницата.
📖 ВО ОВОЈ ТЕКСТ
Заклучок
Од каде почнува зимската влага
Затворете го патот на дождот, но оставете му излез на влажниот воздух.
Влагата во кошницата може да стигне од неколку правци. Дождовната вода навлегува преку оштетен или искривен покрив, низ споевите на наставката или преку премногу изложен влез. Друга причина е кондензацијата: топол и влажен воздух од клубето се крева, се среќава со студената долна страна на покривот и се претвора во капки.
Проблемот се зголемува кога кошницата стои директно на влажна земја, во вдлабнатина каде што се задржува вода или под густа сенка со слабо сушење. На повисоки и постудени места потребна е поголема заштита од врнежи, додека во благи и влажни реони особено значаен е излезот на влагата.
Влагата не се решава само со додавање изолација. Ако изолациониот материјал ја затвори патеката за сушење или ако под него се собира вода, состојбата може да се влоши.
- капки под покривот или влажна долна страна на покривната плоча
- мокри рабови на наставката и затемнети влажни дамки на дрвото
- влажен материјал над рамките или вода на подницата
- мирис на мувла и траги од долготрајно навлажнување
Проверка на покривот пред подолги врнежи
Покривот треба да биде стабилен, сув и да ја исфрла водата надвор од ѕидовите на кошницата.
Проверете дали горната покривна површина е рамна, дали има отворени споеви и дали лимот, водоотпорната плоча или другата заштита се одвоени од дрвените делови. Оштетувања што изгледаат мали може да пропуштаат вода при кос дожд, особено на ветровити места.
Покривот треба да има мал наклон кон страната од која водата нема да се слева кон влезот. Рабовите треба да излегуваат доволно за капките да не се лепат за предниот ѕид и да не се враќаат во кошницата. Не потпирајте тешки предмети директно врз покривот ако со тоа се деформира или се затвора вентилацискиот простор.
Проверката направете ја во мирен и релативно сув период. Подигнете го покривот само кратко, без вадење рамки и без долго изложување на клубето.
- проверете ги аглите и местата каде што покривот налегнува врз наставката
- отстранете лисја, кал и насобрана вода од горната површина
- проверете дали покривот се лизга или се превртува при ветер
- насочете го истекувањето подалеку од предниот и страничните ѕидови
Наклон и поставеност на кошницата
Поставете ја кошницата така што водата да не се задржува околу подницата.
Кошницата не треба да стои директно на земја. Подигната и стабилна подлога го намалува контактот со влажната почва и овозможува водата да се оддалечи од подницата. Подлогата мора да биде цврста: навалена кошница може да создаде проблеми со рамките, покривот и истекувањето.
Лесниот наклон кон предната страна може да помогне евентуалната вода да не се задржува во задниот дел, но наклонот не треба да биде толку голем што рамките и пчелите да се поместуваат или што покривот да налегнува неправилно. Кај секоја конструкција проверете како се однесува подницата и каде се наоѓа најниската точка.
Местото треба да има природно оцедување. Ако по дожд околу кошницата останува кал или баричка, проблемот не се решава со затворање на влезот; потребно е да се подобри подлогата и одводнувањето околу пчеларникот.
- користете стабилна подлога што не пропаѓа во влажна почва
- проверете дали наклонот ја одведува водата кон надвор
- избегнувајте вдлабнатини и места каде што се слева вода од повисок терен
- оставете доволно простор за преглед на предниот дел и подницата
Влезот: заштита од дожд без затнување
Влезот мора да остане прооден и заштитен од директен удар на вода.
Проверете дали летвичката или влезниот редуктор стои правилно и дали предниот раб на кошницата не ја насочува водата навнатре. Лисја, кал, мраз и други остатоци можат да го намалат отворот и да го попречат движењето на воздухот. Чистењето треба да биде внимателно, без удирање по кошницата и без непотребно вознемирување на пчелите.
Влезот не треба да биде свртен кон страната од која директно навева дожд и снег, ако поставеноста на пчеларникот дозволува корекција. Преголемо затворање заради страв од студ може да го намали излегувањето на влагата и да создаде кондензација.
Заштитен надвиснат покрив или соодветна предна заштита може да помогне, но не смее да го блокира летото. Не ставајте материјал што лесно се навлажнува и се лепи на влезот.
- исчистете го влезот од лисја и кал без широко отворање на кошницата
- проверете дали редукторот е фиксиран и не се поместува
- спречете директно слевање на вода кон летото
- не го затворајте влезот херметички само поради студено време
Горна вентилација без промаја
Горната вентилација треба да биде умерена и заштитена од директен продор на воздух и вода.
Најчестата грешка е да се направи голем отвор кој создава силно струење низ кошницата. Друга грешка е целосно запечатување на горниот дел со непропустлива фолија или материјал што ја задржува влагата. Наместо тоа, потребен е мал, заштитен пат преку кој влажниот воздух ќе излегува нагоре.
Точниот начин зависи од моделот на кошницата и од тоа дали покривот има внатрешен простор. Капакот, платното или изолациониот слој не треба да висат така што ќе ја затворат секоја можност за сушење. Ако се користи материјал над рамките, тој мора да остане сув и да не создава џеб во кој се собира кондензирана вода.
На студени и ветровити височини горниот отвор треба да биде особено заштитен од директно дување. Во пониски и влажни места, пак, целосното затворање може да биде поголем проблем од умереното проветрување.
- користете мал и заштитен излез, а не широк отвор изложен на ветер
- не дозволувајте вентилацијата да биде директно надворешно изложена на дожд
- проверете дали материјалот под покривот останува сув
- при преглед барајте капки и влажни траги, не само чувство на студ
Изолација што не ја заробува водата
Изолацијата помага само ако остане сува и не ја попречува размената на воздух.
Додавањето изолационен слој под покривот може да ја намали разликата меѓу топлиот внатрешен воздух и студената површина, но влажниот материјал брзо го губи ефектот и може да мувлоса. Изолацијата треба да биде заштитена од дожд и да не се допира со површина на која редовно се појавуваат капки.
Не користете непропустлива пластика како единствено решение ако со неа се затвора горниот простор. Ако пластичен слој е дел од конструкцијата, проверете каде ќе се движи и каде ќе заврши влагата. Водата не смее да се насочува кон рамките или кон ѕидовите на кошницата.
Пред поставување нов материјал, прегледајте го постојниот: влажна ткаенина, картон или компресиран материјал треба да се заменат со суво и соодветно решение за пчеларската опрема.
- користете сув материјал кој не се распаѓа при влага
- не ја потпирајте изолацијата директно на место каде што капе вода
- оставете контролирана можност за излез на влажниот воздух
- не ја менувајте целата конструкција во студен и ветровит ден
Како да направите зимски преглед со минимално вознемирување
Планирајте краток надворешен преглед наместо често отворање на кошницата.
Најпрво набљудувајте ја околината: дали подлогата е сува, дали покривот стои стабилно и дали има траги од слевање. Потоа проверете го влезот и долниот дел без тресење и без отстранување на делови што добро ја штитат кошницата.
Ако мора да го подигнете покривот, направете го тоа во мирен период и само онолку колку што е потребно да се провери влагата. Не вадете рамки за да проверите нешто што може да се забележи однадвор. По прегледот вратете го покривот веднаш и проверете дали сите делови повторно налегнуваат.
Кога ќе се појави влажен траг, запишете каде се наоѓа и дали се повторува по дожд. Така ќе разликувате еднократно навлажнување од постојан конструктивен проблем.
- прво проверете го покривот и подлогата, па дури потоа влезот
- работете брзо и без отворање на плодиштето ако не е неопходно
- не проверувајте во силен ветер, дожд или при нагло заладување
- следете дали влажниот траг се појавува повторно по врнежи
Разлики според местото на пчеларникот
Прилагодете ја заштитата на локалната микроклима, а не само на календарот.
Во котлини и места со честа утринска магла, сушењето може да биде побавно иако нема силен дожд. Таму обрнете внимание на трајната влажност околу подницата и на сувоста на горниот простор. На ветровити падини покривот и горната вентилација треба да бидат заштитени од директно навевање.
На повисоки и постудени места снегот може да остане подолго на покривот и околу кошницата, па проверката на истекувањето и стабилноста на конструкцијата е особено значајна. Во потопли реони со зимски дождови, директната вода и кондензацијата може да се појават во различни периоди.
Не применувајте исто решение на сите пчеларници ако се наоѓаат на различни надморски височини или имаат различна изложеност. Запишувајте што се случува по врнежи и коригирајте само еден елемент одеднаш, за да знаете што помогнало.
- котлина и магла: следете ја долготрајната влажност и сушењето
- ветровита падина: заштитете ги покривот и горниот отвор од навевање
- повисоко место: проверете ја стабилноста и истекувањето по снег
- потопол и дождлив реон: барајте траги од директна вода и кондензација
Кратка листа пред зимскиот период
Една мирна проверка може да открие повеќе од често отворање на кошницата.
Поминете по ред од врвот кон подлогата: покрив, спој со наставката, горна вентилација, преден влез, подница и местото на кое стои кошницата. На секоја точка барајте конкретен знак на вода, а не само општ впечаток дека кошницата е „затворена“.
Ако има проблем, поправката треба да биде насочена: покривот да исфрла вода, подлогата да биде оцедна, влезот да биде прооден, а горниот дел да овозможи умерено сушење. Не менувајте повеќе работи одеднаш во услови што можат дополнително да го вознемират семејството.
- покривот не пропушта и не се превртува
- водата се оддалечува од ѕидовите и подницата
- влезот е прооден, но не е изложен на директно слевање
- горниот дел не е херметички затворен и нема капки
- изолацијата и материјалот над рамките се суви
- кошницата стои стабилно на оцедна подлога
Види ја продавницата →
Најчесто поставувани прашања
Заклучок
Зимската кошница треба да биде сува, стабилна и заштитена од директни врнежи, но не целосно затворена. Прегледајте го покривот, обезбедете правилно истекување, одржувајте го влезот прооден и овозможете умерен излез на влажниот воздух без силна промаја.
Најдоброто решение зависи од местото: маглива котлина, ветровита падина и повисок студен пчеларник не бараат ист пристап. Работете со кратки надворешни проверки и поправете го конкретниот извор на вода или кондензација, наместо да го нарушувате клубето со често отворање.
