Отстранување на листовите околу гроздовите – едноставна мерка што може значително да го подобри квалитетот на грозјето
Во летниот период лозарите ги извршуваат последните зелени операции во лозјата, а една од најважните е отстранувањето на листовите околу гроздовите, познато и како дефолијација.
Иако на прв поглед изгледа како едноставна работа, правилното отстранување на листовите може значително да влијае врз квалитетот на родот и здравјето на лозата.
Листовите кои целосно ги засенуваат гроздовите ја намалуваат циркулацијата на воздухот и создаваат поволни услови за развој на габични заболувања, особено кога има повисока влажност. Со умерено отстранување на дел од листовите се постигнува подобро проветрување, поголема изложеност на сончева светлина, побрзо и порамномерно зреење, подобро натрупување на шеќери, подобро обојување кај црвените сорти и намален ризик од појава на сиво гниење и други болести.
Зошто се отстрануваат листовите?
Листовите кои целосно ги засенуваат гроздовите ја намалуваат циркулацијата на воздухот и создаваат поволни услови за развој на габични заболувања, особено кога има повисока влажност.
Со умерено отстранување на дел од листовите се постигнува:
- подобро проветрување на гроздовите;
- поголема изложеност на сончева светлина;
- побрзо и порамномерно зреење;
- подобро натрупување на шеќери;
- подобро обојување кај црвените сорти;
- намален ризик од појава на сиво гниење и други болести.
Кога е најдобро време?
Вообичаено дефолијацијата се изведува околу 20 до 30 дена пред бербата, кога гроздовите веќе се формирани и започнува фазата на зреење.
Во Македонија тоа најчесто е:
- крајот на јули,
- текот на август,
- или почетокот на септември,
- во зависност од сортата, регионот и временските услови.
Не треба да се претерува
Една од најчестите грешки е отстранување на премногу листови. Листовите се „фабрика“ за производство на хранливи материи преку фотосинтеза. Ако се отстранат премногу, лозата може да остане без доволно енергија за правилно зреење на грозјето.
- Отстранете ги само листовите кои директно ги засенуваат гроздовите
- Поголемиот дел од зелената маса треба да остане недопрена
- Листовите да се отстрануваат постепено, а не одеднаш
Внимавајте во периоди на високи температури
Кога температурите се над 35 °C, наглото изложување на гроздовите на директно сонце може да предизвика сончеви изгореници на зрната. Затоа искусните лозари препорачуваат:
- листовите да се отстрануваат постепено;
- прво од постудената страна на редот;
- а на јужната страна да се остави делумна заштита доколку се очекува силен топлотен бран.
Рачно или машински?
Во помалите лозја оваа операција најчесто се изведува рачно, што овозможува прецизно отстранување само на потребните листови. Во големите комерцијални лозови насади сè почесто се користат механички дефолијатори, кои значително ја намалуваат потребата од работна сила.
Најголемите придобивки
Со правилно изведена дефолијација лозарите можат да очекуваат:
- поквалитетно грозје;
- подобра обоеност и арома;
- помал ризик од појава на сиво гниење;
- подобра ефикасност при прскањето бидејќи препаратите полесно стигнуваат до гроздовите;
- полесна и побрза берба.
Заклучок
Отстранувањето на листовите околу гроздовите е една од најисплатливите зелени операции во лозарството. Не бара големи инвестиции, а доколку се изведе во вистинско време и во умерена мера, може значително да го подобри квалитетот на грозјето и да ги намали загубите од болести.
За најдобри резултати, секој лозар треба да ја приспособи оваа мерка според сортата, густината на насадот и временските услови во својот регион.
Најчесто поставувани прашања
Што е дефолијација во лозарството? +−
Кога е најдобро време за отстранување на листовите? +−
Колку листови треба да се отстранат? +−
Што се случува ако се отстранат премногу листови? +−
Како влијаат високите температури на дефолијацијата? +−
Кој е најдобриот начин за отстранување на листовите? +−
Кои се главните придобивки од дефолијацијата? +−
Дали дефолијацијата влијае на бербата? +−
Извори: Стандардни лозарски практики и препораки за дефолијација. Информациите се базирани на искуствата на лозарите во Македонија и регионот.


















