Резервоарот и поилките пред мраз бараат проверка пред првото сериозно заладување, особено ако се поставени надвор или во незаштитен дел од шталата. Празнење, изолација или одржување минимален проток се избираат според видот на системот, потребите на добитокот и можноста секојдневно да се контролира водата.
Замрзната вода не значи само прекин на поењето. Водата што се шири во затворена цевка, вентил или пловечен механизам може да предизвика пукнатини што ќе се забележат дури при повторно полнење. На фарма со говеда, овци, кози, свињи или живина, неколку часа без достапна вода можат да создадат стрес, намалена консумација на храна и дополнителна работа за домаќинството.
Најголем ризик имаат надворешните резервоари, цевките изложени на ветер, поилките покрај отворени врати и деловите со пловок или вентил. Заштитата не се решава со една мерка за сите системи. Она што е добро за празна летна линија не е прифатливо за поилка што мора да остане достапна за животните.
Оваа проверка се однесува на водоснабдувањето во штала и двор, а не на системите за наводнување капка-по-капка. Пред да залади, треба да се знае кои делови се празнат, кои се изолираат и каде мора да остане сигурен проток.
Прво направете карта на водоснабдувањето
Одете ја целата траса од изворот или главниот приклучок до секоја поилка. Забележете каде цевката излегува надвор, каде се наоѓаат затворачките вентили, каде има споеви и кои поилки се поврзани на иста линија. Оваа едноставна карта ќе покаже кој дел може да се испразни, а кој мора да остане во функција.
Посебно проверете ги ниските точки. Таму често останува вода и по затворање на главниот вентил, па самото исклучување не е доволно за заштита од мраз. Кај објекти на падина, водата може да се задржи во лакови, колена и кратки хоризонтални делови.
Локалните услови се различни. Надворешна поилка на ветровита парцела се лади побрзо од иста поилка поставена во затворен, но проветрен дел од шталата. Височината, изложеноста кон север и сенката од објектите исто така влијаат врз ризикот.
- Означете го главниот вентил и вентилите за секоја гранка.
- Проверете каде има ниски точки и делови без можност за испуштање.
- Запишете кои поилки се неопходни за животните и кои можат привремено да се исклучат.
- Планирајте дневна визуелна контрола на студените и ветровити места.
Кога е правилно целосно празнење
Празнењето е најсигурна заштита за линија што нема да се користи во студениот период. Тоа може да биде надворешна гранка за летно пасиште, резервен резервоар или поилка во објект што е празен. Главниот вентил се затвора, а потоа се отвораат предвидените испусни точки и поилките за да се ослободи преостанатата вода.
Не оставајте затворен резервоар полн само затоа што водата моментално не замрзнала. Резервоарот, пловокот и кратките приклучни цевки може да бидат оштетени и при едно замрзнување. По празнењето, отстранете талог и нечистотии, исчистете ја поилката и оставете ги отворите да се исцедат.
Празна линија не смее случајно да остане единствен извор на вода за животните. Ако дел од добитокот сè уште ја користи таа поилка, обезбедете друга сигурна поилка и проверете ја нејзината достапност пред да ја исклучите старата.
- Затворете го доводот пред испуштање.
- Отворете ги испусните вентили и поилките на најниските точки.
- Проверете дали во пловокот и вентилот останала вода.
- Означете дека линијата е исклучена за да не се пушти без претходна проверка.
Изолацијата помага, но не ја заменува проверката
Изолацијата го забавува губењето топлина, но не создава топлина во системот. Таа е корисна за резервоари и цевки што мора да останат во употреба, особено во делови заштитени од директен ветер. Материјалот треба да биде сув, затворен и поставен така што животните нема да можат да го гризат или туркаат.
Најчесто се заштитуваат страничните површини на резервоарот, капакот и изложените цевки. Оставете пристап до вентилите, пловокот и местата за чистење. Ако изолацијата се навлажни, нејзината ефикасност се намалува, а околу споевите може да се создаде мраз.
Не обвиткувајте грејни кабли или електрични уреди со материјал што не е предвиден за таква употреба. Електричната заштита и монтажата треба да бидат соодветни за влажна земјоделска средина, без лабави кабли достапни за животните.
- Изолирајте ги изложените цевки и страните на резервоарот.
- Заштитете ја изолацијата од влага, глодари и гризење.
- Оставете ги вентилите и пловокот достапни за контрола.
- Проверете ја изолацијата по силен ветер или механичко поместување.
Минимален проток за поилки што мора да работат
Поилката што ја користи добитокот не се празни без да се обезбеди замена. Кај таквите линии може да помогне постојан, умерен проток што ја намалува можноста водата да мирува и да замрзне. Протокот мора да биде контролиран, затоа што прекумерното истекување создава кал, лизгав под и непотребно трошење вода.
Проверете дали одводот може да ја прими водата и дали истекувањето не се враќа кон темелите или во просторот за легло. Поилката треба да се контролира во најстудениот дел од денот, а не само наутро. Ако водата тече, но вентилот не затвора правилно, проблемот може да се претвори во поплава.
Овој пристап не е замена за соодветна изолација, заштитено поставување или уред наменет за зимски услови. Ако линијата има долги надворешни делови и чести прекини на струја, минималниот проток можеби нема да биде доволен.
- Проверете дали протокот навистина стигнува до поилката.
- Насочете го истекувањето кон безбеден одвод, подалеку од леглото.
- Следете дали вентилот затвора и дали нема непрекинато течење.
- Обезбедете резервен сад со вода при секоја неизвесност.
Пловокот и вентилот се најчестата слаба точка
Пловечкиот механизам често замрзнува пред самиот резервоар, затоа што во него има мал простор со вода и метални или пластични делови што се изложени на студ. Пред заладување, затворете го доводот, отстранете нечистотии и проверете дали пловокот се движи слободно. Не го присилувајте ако е залепен од мраз.
Вентилот што капе може да направи ледена наслага на подот, а вентилот што не отвора може да го остави добитокот без вода. Проверете ги навојните споеви, гумените заптивки и приклучната цевка. Секое расклопување се прави со затворен довод и без притисок во линијата.
Ако поилката била замрзната, прво стоплете ја постепено и проверете дали има пукнатини. Нагло загревање со пламен може да оштети пластика, заптивки и околни материјали, а во штала носи и ризик од пожар.
- Исчистете го пловокот и проверете го неговото слободно движење.
- Проверете дали вентилот затвора без капење.
- Не кршете мраз со остар алат врз пластични делови.
- По одмрзнување проверете го системот под притисок.
Резервна вода и безбедност на животните
Секој објект со добиток треба да има јасен план за прекин на водата. Резервата се чува во чист сад, заштитена од загадување и превртување. Количината зависи од бројот, видот и категоријата на животните, како и од тоа колку брзо може да се донесе нова вода.
Садовите за итна употреба не треба да стојат на место каде животните можат да ги превртат или да влезат во нив. Кај живината и младите животни проверете дали можат лесно да стигнат до водата, без давење или газење во садот.
При прекин прво проверете дали проблемот е во изворот, главниот вентил, замрзнатата гранка или самиот поилник. Не пуштајте вода под висок притисок во линија за која се сомневате дека е замрзната, бидејќи пукнатината може да се отвори на скриен спој.
- Чувајте чист резервен сад и алат за брзо пренасочување на водата.
- Проверете ја резервата секој ден додека траат студените услови.
- Поставете ги садовите така што животните нема да ги превртат.
- По поправка следете дали сите животни повторно пијат нормално.
Проверка на резервоарот пред да дојде студот
Испразнете го резервоарот ако е предвиден за исклучување и исчистете ги талогот, листовите и насобраните нечистотии. Кај резервоар што останува во функција, проверете го капакот, носачите и приклучоците. Капакот треба да спречи паѓање нечистотии, но да овозможи безбедно одржување и да не се затвори така што ќе создаде проблем со притисокот.
Побарајте ситни пукнатини, влажни траги и промена на бојата околу споевите. Мали оштетувања на празен систем полесно се поправаат отколку пукнатина што ќе се прошири по замрзнување. Проверете и дали одводот од преливот е слободен и насочен подалеку од местото каде стојат животните.
Кај металните резервоари обрнете внимание на корозија, остри рабови и лабави држачи. Кај пластичните резервоари проверете дали материјалот е крт и дали не е деформиран од сонце или удар.
- Исчистете го резервоарот и прегледајте ги сите споеви.
- Проверете го капакот, преливот и одводот.
- Отстранете остри рабови и нестабилни носачи.
- Поправете или заменете го оштетениот дел пред повторно полнење.
Дневна зимска контрола без прескокнување
Кратката контрола треба да биде практична и повторлива. Наутро проверете дали има вода во секоја поилка, дали вентилот затвора и дали подот околу неа е без мраз и лизгави наслаги. При пониски температури проверете повторно подоцна, особено ако поилката е надвор или покрај отворена врата.
Следете го однесувањето на животните. Ако се собираат околу една поилка, чекаат или се туркаат, можно е протокот да е слаб или дел од системот да е замрзнат. Кај млечни животни и животни во интензивно производство, промената во пиењето е дополнителен сигнал дека треба да се провери достапноста на водата.
Водете кратка белешка за местата што замрзнуваат први. Така следната изолација, преместување на цевката или промена на поилката ќе биде насочена кон вистинскиот проблем, наместо да се додава материјал без ефект.
- Проверете вода, проток, вентил и состојба на подот.
- Отстранете мраз пред животните да се повредат.
- Следете дали сите групи имаат еднаков пристап до поилките.
- Запишете повторливи дефекти и поправете ги трајно.
Чек-листа пред првото сериозно заладување
Проверете го системот во работна состојба, а потоа повторете ја проверката откако ќе се испразни или изолира делот што не се користи. Не оставајте неиспробан резервен план. Ако резервната поилка или садот не се поставени однапред, прекинот ќе се случи во најнезгодниот момент.
На фарма со повеќе објекти, поделете ги задачите и означете ги вентилите. Една јасна ознака на главната линија и на секоја гранка може да спречи погрешно исклучување на водата за животните.
- Направете карта на цевките, вентилите и поилките.
- Испразнете ги линиите што нема да се користат.
- Изолирајте ги активните резервоари и изложени цевки.
- Проверете ги пловците, вентилите, одводите и носачите.
- Поставете чиста резервна вода.
- Договорете кој ја прави контролата при студ и прекин на струја.
- Проверете ја безбедноста на подот околу секоја поилка.
Заклучок
Резервоарот и поилките пред мраз не се подготвуваат со една универзална мерка. Линиите што мируваат треба да се испразнат, активните делови да се заштитат и контролираат, а поилките за добитокот да имаат сигурен пристап и резервен план.
Проверете ги најслабите точки пред заладувањето: пловокот, вентилот, ниските делови на цевката, одводот и местото каде водата влегува во поилката. Така ќе се намали ризикот од пукнати цевки, поплавен под и прекин на водата во шталата.
Најчесто поставувани прашања
