Жолтите листови кај есенската пченица и јачменот не значат автоматски дека треба да се додаде азот или препарат. Со преглед на местото, листовите, коренот и почвата може да се разликува привремено бледеење од задржување вода, плиток корен, хранлив проблем или рана болест.
Наесен посевите често не се изедначени по боја. Разликите се особено забележливи на ниски делови од парцелата, на тешки почви, по нерамномерна подготовка на земјиштето или по никнење во услови на променлива температура и влага.
Една иста жолта боја може да има различна причина. Растение изложено на студ може привремено да забави и да побледи, додека растение со оштетен корен од вишок вода нема доволно функционална коренова маса за да ги користи хранливите материи. Ако листовите имаат дамки, пруги или белузлав налеп, треба да се разгледа и можноста за болест.
Најскапата грешка е реакција без проверка: дополнителен азот на парцела со задржување вода не го решава проблемот, а непотребен препарат може да донесе трошок и дополнителен стрес за посевот. Прво утврдете каде и како се појавува пожолтувањето.
Почнете со распоредот на пожолтените растенија
Погледнете дали пожолтувањето е рамномерно по целата парцела или се појавува во дамки. Ако најсилно се гледа во долови, покрај канал, на крајот од парцелата или на места каде што се задржува вода, првата проверка треба да биде насочена кон дренажата и состојбата на коренот.
Рамномерно бледеење по цела површина може да биде поврзано со развојната фаза, студот, слабата исхрана или проблем со никнењето. Пруги што ја следат линијата на сеидбата, пак, упатуваат на нерамномерна длабочина, притисната почва или различна достапност на влага.
За споредба земете најмалку едно зелено и едно пожолтено место. Не проценувајте ја целата нива само според најлошиот дел.
Ако нивата е на поголема надморска височина или е изложена на студен ветер, развојот може да биде побавен отколку во топлите низински подрачја. Затоа бојата треба да се оценува заедно со коренот и густината на посевот.
- Дамки во ниски делови најчесто бараат проверка на водата и коренот.
- Пруги по редовите бараат проверка на длабочината на сеидбата и почвената набивка.
- Рамномерното бледеење бара споредба на листовите, коренот и почвената анализа.
Што покажува почвата и водата
На тешка или слабо пропустлива почва, дождовната вода може да остане околу коренот подолго отколку што изгледа на површината. Растението тогаш може да биде жолто иако хранливите материи се присутни, затоа што недостигот на воздух во почвата го ограничува функционирањето на коренот.
Внимателно разгледајте дали има кора на површината, тркала од механизација, задржани локви или мазен, набиен слој под плитко обработената површина. Ако пожолтувањето се повторува на истите места каде што водата се задржува, не започнувајте со прихрана пред да ја проверите причината.
На песокливи, исцедни или нагорни почви проблемот може да биде спротивен: површинскиот слој брзо се суши, а семето никнува нерамномерно. Во таков случај коренот може да биде краток и слабо разгранет, особено ако почвата била обработена во несоодветна влажност.
- Проверете ја влагата на длабочина каде што се наоѓа најголемиот дел од коренот.
- Отворете неколку места и споредете ја почвата под зелен и под жолт дел.
- Побарајте траги од набивање, кора, локви и нерамномерна длабочина на сеидбата.
Коренот е најбрзиот теренски тест
Со мала мотика или лопата извадете цели растенија, без да го откинете коренот. Кај добро развиено растение коренот треба да има повеќе странични коренчиња и да ја следи влагата во почвата, а не да завршува веднаш под семето.
Коренот што е краток, слаб и лесно се вади може да укажува на набивање, сушење на површинскиот слој или оштетување во почетната фаза. Кај предолго влажни места кореновите влакненца може да бидат ретки, потемнети или распаднати.
Не се потпирајте само на бојата на коренот. Ископајте повеќе растенија од различни точки и споредете ја цврстината, бројот на страничните коренчиња и почвата околу нив. Еден оштетен корен не е доволен за сигурна проценка на целата парцела.
- Ископајте растенија од зелениот и од пожолтениот дел.
- Проверете дали коренот е разгранет или завршува плитко.
- Забележете дали коренот е цврст, белузлав, потемнет, мек или со малку коренови влакненца.
Како изгледа бледеење поврзано со хранливи материи
Недостигот на азот често се забележува како општо посветла зелена боја, а постарите листови може да бидат побледи од младите. Сепак, истиот изглед може да се појави и при студ, оштетен корен, слабo никнење или вишок вода. Самата боја не е доволна за одлука за прихрана.
Ако хранливиот проблем е поврзан со нерамномерно распоредена органска материја или со разлики во почвата, пожолтувањето може да следи одредени делови од парцелата. Ако причината е набивање или вода, границите често се поклопуваат со траги од механизација, микронивоа или местата каде што се собира вода.
Резултатите од почвена анализа, историјата на ѓубрење и развојот на коренот треба да се разгледуваат заедно. Кај сомнеж за специфичен недостиг, лабораториска анализа е посигурна од процена само со око.
- Проверете кои хранливи материи биле внесени пред сеидбата и во која количина.
- Споредете ја бојата на постарите и помладите листови.
- Не додавајте азот само затоа што посевот е посветол.
Разлика меѓу студен стрес и вистинско пропаѓање
По студени ноќи пченицата и јачменот може привремено да изгледаат посветло и да растат поспоро. Ако растението има цврст корен, нема гнили делови и продолжува да создава нови листови кога условите се подобруваат, причината може да биде привремено забавување, а не траен недостаток.
Студот почесто го забавува целиот посев, додека проблемот со вода или набивање е поизразен во одредени делови. Кај високи и отворени парцели промената може да се појави порано, а во заштитени ниски подрачја посевот може да остане зелен подолго.
Проверете го посевот во различни делови од денот и следете ја појавата на нови листови. Не брзајте со интервенција ако растението е стабилно, коренот е функционален и нема нови лезии.
- Споредете изложена и заштитена страна од парцелата.
- Проверете дали пожолтувањето се зголемува или се задржува без нови оштетувања.
- Разликувајте успорен раст од омекнат, потемнет или распаднат корен.
Кога да се сомневате на рана болест
Болеста почесто остава препознатлив образец на листот, а не само рамномерно бледеење. Побарајте ситни или поголеми дамки, издолжени лезии, пруги, белузлав налеп или промени што се шират од постарите кон помладите листови.
Погледнете ги и двете страни на листот при суво време. Не допирајте и не разнесувајте растителен материјал од сомнителните места низ целата нива. Фотографирајте лист одблизу и поширок кадар од местото за да се види распоредот на симптомите.
Студот, росата и променливата влажност можат да го отежнат препознавањето. При сомнеж, земете примероци или побарајте стручно мислење пред избор на препарат. Примената на несоодветен фунгицид не ја решава водата, набивањето или хранливиот проблем.
- Побарајте дамки, пруги, бел налеп или јасни лезии на листовите.
- Проверете дали симптомите се шират и на младите листови.
- Не прскајте без да се утврди дека причината е болест и дека препаратот е соодветен за културата.
Практична проверка за еден час на нива
Изберете неколку точки: една здрава, една пожолтена и една на граница меѓу двете. Во секоја точка забележете ја висината на растенијата, густината, бројот на листови и дали симптомот е на сите растенија или само на дел од нив.
Потоа извадете растенија со корен и проверете ја влагата и структурата на почвата. Прегледајте ги листовите од двете страни, а сомнителните растенија одделете ги за да не ги мешате со здравиот материјал.
По проверката одлуката може да биде различна за различни делови од истата нива. На едно место можеби треба да се подобри одведувањето на вода, на друго да се следи растот, а на трето да се направи анализа или стручна идентификација.
- Запишете каде се наоѓа симптомот и со што се совпаѓа на парцелата.
- Извадете цели растенија, не само листови.
- Фотографирајте го симптомот одблизу и распоредот на посевот.
- Одделете ја одлуката за прихрана од одлуката за заштита.
Што да не се прави по првата појава на жолти листови
Не додавајте азот на слепо и не зголемувајте ја дозата затоа што посевот изгледа посветол. Ако коренот е оштетен или почвата е без воздух, растението нема веднаш да ја искористи храната, а проблемот со склопот може да остане.
Не користете препарат само затоа што на листот има промена во бојата. Прво разликувајте лезија од општа хлороза, проверете дали симптомот се шири и земете ја предвид културата, фазата и условите на парцелата.
Не споредувајте ја директно нивата со туѓа нива ако се разликуваат сортата, преткултурата, времето на сеидба, почвата, надморската височина и количината на влага. Таа споредба може да биде сигнал за проверка, но не и готово правило.
- Не прскајте без препознатлив причинител.
- Не прихранувајте без да ја проверите влагата и коренот.
- Не носете заклучок од една мала дамка или од едно растение.
- Не занемарувајте ја разликата меѓу низинска и повисока парцела.
Одлука според наодот, а не според бојата
Ако коренот е здрав, почвата не е под вода, а листовите само привремено побледуваат по студ, следете го посевот и избегнувајте непотребен третман. Ако пожолтувањето е врзано со задржување вода или набивање, бележете ги критичните места и планирајте подобрување на одведувањето и обработката за следната сезона.
Ако има јасни промени на листот што се повторуваат и се шират, приоритет е точната идентификација на болеста и проверка на дозволената заштита за пченица или јачмен. Ако сомнежот е за хранлив недостиг, одлуката треба да се потпре на анализа, историја на парцелата и реалната состојба на растението.
Есенскиот посев не мора да биде со иста нијанса на зелена боја на секоја парцела. Целта е растението да има функционален корен, стабилен склоп и услови за продолжување на растот, а не само моментално потемна боја.
- Здрав корен и без лезии: следење и споредба во наредниот период.
- Влажна почва и слаб корен: проверка на одведувањето и набивањето.
- Јасни лезии или ширење: стручна идентификација пред третман.
- Постојано бледеење со сомнеж за исхрана: анализа и проверка на планот за ѓубрење.
Прочитајте и на Zemjodelie.mk
Избрани текстови што директно ја дополнуваат темата.
Кај пченицата и јачменот на ниска парцела, разредениот склоп може да биде од задржана вода, корка, слаба ртност или глодари. Еве како да ги разликувате.
Прочитај →
Есенското ѓубрење на неправилни парцели бара контрола на преклопувањето, ветерот и рабовите. Проверете каде завршува гранулата и бележете ја потрошувачката.
Прочитај →
Заклучок
Пожолтувањето на есенската пченица и јачменот е знак за проверка, не автоматска наредба за азот или прскање. Распоредот на симптомите, влагата и структурата на почвата, изгледот на коренот и деталите на листот заедно ја даваат најдобрата насока.
Земјоделецот што прво ќе ископа неколку растенија и ќе ги спореди здравиот и пожолтениот дел има многу поголема шанса да ја погоди интервенцијата. На посевите со здрав корен и без јасни лезии најчесто е потребно внимателно следење, а не брза реакција.
Најчесто поставувани прашања
