Вовед – Зошто е значаен овој јавен повик?

Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство (МЗШВ) објави Јавен повик 1/2026 со кој се повикуваат заинтересирани правни лица да поднесат понуди за добивање на правото за организирање рекреативен риболов на рекреативната зона „Брегалница-Штипска”, која претставува дел од риболовното подрачје „Брегалница”.

Овој јавен повик е од исклучителна важност за риболовната заедница во Штипскиот регион, но и за сите правни лица кои се занимаваат со рибарство или сакаат да влезат во оваа дејност. Добивачот на концесијата ќе управува со рибните ресурси на значаен дел од реката Брегалница и нејзините притоки – едно од најбогатите рибни подрачја во Македонија – во период од цели 12 години.

Рекреативниот риболов во Македонија е не само хоби, туку и важна стопанска гранка која создава работни места, поттикнува рурален туризам и придонесува кон зачувување на природните богатства. Правилното управување со рибните фондови значи долгорочна одржливост за наредните генерации. Токму затоа изборот на соодветен концесионер е клучен за иднината на овој регион.

Во продолжение ги објаснуваме сите детали од повикот – кој може да учествува, кои услови треба да ги исполнува, каква документација е потребна, каков е критериумот за избор, и во кои рокови треба да се постапи.

Рекреативна зона „Брегалница-Штипска” – Географски и еколошки опис

Рекреативната зона „Брегалница-Штипска” го опфаќа делот од реката Брегалница кој се протега од вливот на Злетовска Река до селото Убого, со сите притоки во овој дел од течот на Брегалница, со исклучок на Злетовска Река.

Брегалница е една од најдолгите реки во Република Северна Македонија и тече низ источниот и централниот дел на земјата. Нејзиниот слив е богат со разновидни видови риби, а водата е позната по чистотата и богатиот хидробиолошки потенцијал. Токму поради тоа, овој речен коридор одамна привлекува рибари и природољубители од целата земја.

Штипскиот дел на Брегалница е особено значаен поради близината до градот Штип – административен центар на Источниот плански регион. Пристапноста на зоната ја прави идеална за рекреативен риболов, а природната средина, речните насади и разновидноста на рибните видови нудат исклучително искуство за рибарите. Притоките во оваа зона дополнително ги збогатуваат рибниот фонд и осигуруваат природна репродукција на видовите.

Рибните видови кои типично се среќаваат во овој дел вклучуваат мрена, клен, скобар, речна пастрмка, крап и низа други видови карактеристични за македонските реки. Ова разновидно рибно богатство е предуслов за успешен рекреативен риболов и привлечен туризам.

Правна основа и официјален статус на повикот

Јавниот повик е распишан врз основа на член 14 став (1) од Законот за рибарство и аквакултура („Службен весник на Република Северна Македонија” бр. 64/24). Законот предвидува дека правото за организирање рекреативен риболов на одредени рекреативни зони се доделува преку постапка на јавен повик, со цел обезбедување транспарентност и конкурентност.

Одлуката за распишување на повикот е донесена под број 02-5410/1 на ден 14.05.2026 година од министерот за земјоделство, шумарство и водостопанство. Комисијата за спроведување на постапката е формирана со акт број 161–5507/1 од 18.05.2026 година.

Ова се официјални државни документи кои обврзуваат и на кои заинтересираните страни можат да се повикаат во сите фази на постапката, вклучувајќи ја и евентуалната жалбена постапка.

Период на доделување – 12 години управување

Рибите и другите водни организми за организирање рекреативен риболов на рекреативната зона „Брегалница-Штипска” се доделуваат на користење за период од 12 (дванаесет) години.

Ова е значаен временски хоризонт кој бара сериозен пристап и долгорочно стратешко планирање. Добивачот на концесијата ќе мора да вложи во инфраструктура, опрема, рибочувари и маркетинг, но за возврат ќе добие долгорочна сигурност и можност да изгради профитабилен и одржлив бизнис на едно од поактрактивните рибни подрачја во земјата.

Дванаесетгодишниот период исто така подразбира одговорност за зачувување на рибниот фонд, уредување на риболовните локалитети и имплементација на риболовните основи пропишани со закон. Инвестицијата во рибното подрачје треба да биде долгорочна и одржлива, а не краткорочна.

Услови за учество – Кој може да аплицира?

Право на учество на Јавниот повик имаат домашни и странски правни лица кои ги исполнуваат следните основни критериуми:

А) Правно-организациска форма

Можат да учествуваат:

• Правни лица регистрирани за дејност рибарство согласно Законот за трговски друштва и Националната класификација на дејности
• Правни лица со општа клаузула за бизнис, со регистрирана подружница за дејност рибарство во Република Северна Македонија
• Правни лица регистрирани согласно Законот за здруженија и фондации (непрофитни организации)

Странските правни лица кои учествуваат мора да имаат регистрирана подружница со дејност рибарство во Република Северна Македонија. Ова е задолжителен услов без кој странскиот субјект не може да учествува во постапката.

Б) Технички и оперативни услови

Правните лица кои учествуваат треба да ги исполнуваат особено следниве услови:

• 1
  Вработени рибочувари – Правното лице мора да вработи потребен број рибочувари кои се предвидени во Риболовната основа за соодветното подрачје. Рибочуварите имаат клучна улога во контролата на риболовните активности и заштитата на рибниот фонд.
• 2
  Простории за вршење на дејноста – Правното лице мора да поседува или да користи (закуп, позајмица) соодветни деловни простории за вршење на дејноста рибарство.
• 3
  Моторно возило и/или пловен објект – Потребно е поседување или користење на најмалку едно моторно возило и/или пловен објект за вршење на контрола и надзор на риболовните активности во зоната.
• 4
  Техничка опрема за надзор – Правното лице мора да поседува соодветна техничка опрема за вршење контрола и надзор (оптика, комуникациска опрема и сл.).

Тендерска документација – Цена, плаќање и преземање

За учество во постапката, секој заинтересиран понудувач прво мора да ја подигне и плати Тендерската документација. Тендерската документација содржи сите детали за постапката, формуларите за понуда, техничките спецификации и услови, а е задолжителна основа за подготовка на понудата.

Надоместок за тендерска документација: 1.000 денари

Уплатата на надоместокот треба да се изврши на следната сметка:

По извршената уплата, тендерската документација се подигнува физички во архивата на Министерството за земјоделство, шумарство и водостопанство на адреса ул. „Ленинова” бр. 2, Скопје, во работно време.

Почетна вредност на надоместокот за користење

Почетната вредност на надоместокот за користење на рибите и другите водни организми изнесува најмалку 10% од наплатениот надоместок за вкупно издадените дозволи на годишно ниво.

Тоа значи дека концесионерот секоја година ќе мора да врати во државниот буџет минимум 10% од сите приходи остварени од продадени риболовни дозволи. Конечниот процент го нуди самиот понудувач на електронска аукција – и тој кој ќе понуди највисок процент е победник.

Овој систем на аукција врз основа на процент ги стимулира понудувачите да нудат повисоки износи, со цел да ја добијат концесијата. Претставува балансиран модел кој ги заштитува државните интереси, а истовремено му остава на концесионерот доволен приход за покривање на трошоците и обезбедување профит.

Ако по јавен оглас се пријави само еден понудувач кој ги исполнува условите, тој автоматски се смета за најповолен и му се доделува концесијата без електронска аукција.

Критериуми за избор на најповолна понуда

Изборот на најповолен понудувач се врши во две фази:

• Фаза 1 – Квалификација: Проверка дали понудувачот ги исполнува сите услови од Јавниот повик и Тендерската документација (административни, технички и финансиски услови)
• Фаза 2 – Аукција: Меѓу квалификуваните понудувачи се спроведува електронска аукција. Победува оној кој ќе понуди највисок процент од годишниот приход на дозволи како надоместок за користење

Постапка чекор по чекор – Како да аплицирате

1. Проверете ги условите за учество Пред да почнете со подготовка, проверете дали вашето правно лице ги исполнува сите услови: соодветна регистрација за рибарство, вработени рибочувари, возило, простории и техничка опрема.
2. Извршете ја уплатата за тендерска документација Уплатете 1.000 денари на трезорската сметка на Министерството за финансии со приходна шифра 722313 00. Зачувајте ги доказите за уплата.
3. Подигнете ја тендерската документација Отидете физички во архивата на МЗШВ (ул. „Ленинова” бр. 2, Скопје) во работно време (9:00–15:00 ч.), работен ден. Оставете ги потребните контакт-податоци. Добивате тендерската документација со сите формулари и барања.
4. Подгответе ја понудата Внимателно прочитајте ја тендерската документација и подгответе ги сите потребни документи за докажување на способноста. Трошоците за подготовка се на ваш товар.
5. Поднесете ја понудата Понудата испратете ја по пошта или предајте лично во архивата на МЗШВ, секој работен ден од 9:00 до 15:00 ч. Краен рок: 01.07.2026 до 10:00 ч.
6. Јавно отворање на понудите Денот и времето на јавното отворање се определени во Тендерската документација. Отворањето се одржува во просториите на МЗШВ (ул. „Ленинова” бр. 2, Скопје).
7. Електронска аукција (доколку има повеќе квалификувани понудувачи) Квалификуваните понудувачи учествуваат на електронска аукција и нудат процент. Победникот добива решение за доделување на концесијата.

Рокови и важни датуми

Право на жалба – Заштита на понудувачите

Понудувачите имаат право на жалба во постапката. Надлежниот орган за решавање по жалби е Државната комисија за одлучување во управна постапка и постапка од работен однос во втор степен.

Жалбата може да се поднесе во рок од 15 дена во следните ситуации:

• Од пропишаниот рок за донесување решение поради молчење на управата (доколку решението не е донесено во законскиот рок)
• Од денот на приемот на Решението за избор на најповолна понуда – во однос на постапката за евалуација и избор
• Од денот на приемот на Решението за поништување на постапката – во врска со причините за поништување

Значењето на рекреативниот риболов за регионот

Рекреативниот риболов е многу повеќе од хоби – тој е значаен сегмент на руралниот туризам и локалната економија. Правилно организираниот рекреативен риболов во зоната „Брегалница-Штипска” може да донесе низа придобивки за регионот:

Економски придобивки: Риболовни дозволи, наем на риболовна опрема, сместување, угостителски услуги, транспорт – сето тоа создава директни и индиректни приходи за локалното население и бизниси. Регионите со добро управувани риболовни зони привлекуваат туристи не само за еднодневни посети, туку и за повеќедневни риболовни аранжмани.

Еколошки придобивки: Концесионерот е законски обврзан да ги чува и унапредува рибните фондови, да спроведува контрола на браконерството и да ги штити природните станишта. Тоа значи дека правилно управување директно придонесува кон зачувување на биодиверзитетот во сливот на Брегалница.

Социјални придобивки: Рекреативниот риболов нуди квалитетно поминување на слободното време во природа, а добро уредените риболовни зони стануваат места каде семејства и пријатели можат да уживаат во македонската природа. Вредноста на ваквите простори за општеството е неспорна.

Брегалница – Река со богато рибно богатство

Реката Брегалница е една од клучните реки во источна Македонија. Со своја должина од над 200 км, таа тече низ различни пејзажи – планини, долини и рамничарски предели. Нејзиниот слив е дом на многу видови риби, вклучувајќи ги потокарката пастрмка, мрената, кленот, скобарот и речниот крап.

Штипскиот дел на реката е особено популарен меѓу рибарите поради добрата пристапност, богатиот рибен фонд и убавата речна природа. Историски гледано, рекреативниот риболов во Штипскиот регион секогаш имал силна традиција, а риболовните здруженија во регионот имаат активна улога во управувањето и унапредувањето на риболовните ресурси.

Притоките кои се вклучени во оваа зона дополнително ја збогатуваат биолошката разновидност, служат како мрестилишта и природни засолништа за рибите, и претставуваат вредна компонента на целокупниот рибен екосистем.

Практични совети за заинтересирани правни лица

Ако размислувате да учествувате на овој Јавен повик, имајте ги предвид следните практични совети:

Почнете навреме. До рокот на 01.07.2026 останало кратко време. Уплатата и подигнувањето на тендерската документација треба да ги направите веднаш за да имате доволно време да ја подготвите понудата квалитетно.

Внимателно прочитајте ја тендерската документација. Во неа се содржани прецизни барања за доказите кои треба да ги приложите. Секое пропуштено документирање може да ја дисквалификува вашата понуда.

Осигурајте ги вработувањата. Условот за рибочувари е строг – мора да бидат вработени пред поднесувањето на понудата, а не само ветени. Имајте ги подготвени уговорите за вработување.

Стратешки одредете го вашиот процент. На аукцијата победува оној кој нуди повисок процент, но треба да пресметате дали тој процент е финансиски одржлив за вашата организација. Превисокиот процент може да ве доведе до финансиски проблеми за 12 години.

Консултирајте правник. Постапката е регулирана со Законот за рибарство и аквакултура, но и со Законот за трговски друштва и општите управни прописи. Правниот советник ќе ви помогне да ја подготвите понудата согласно сите законски барања.

Следете ги роковите за жалби. Ако не сте задоволни со одлуката, имате 15 дена да поднесете жалба. Пропуштениот рок за жалба значи губење на правото за тој правен основ.

Заклучок

Јавниот повик 1/2026 за доделување на користење на рибите и другите водни организми во рекреативната зона „Брегалница-Штипска” претставува значајна можност за правни лица кои сакаат да се вклучат во организирањето на рекреативен риболов на едно од поатрактивните рибни подрачја во Македонија.

Дванаесетгодишниот период на концесија нуди долгорочна стабилност, а богатиот рибен фонд на Брегалница е природна предност за секој сериозен концесионер. Сепак, постапката бара темелна подготовка, исполнување на стриктни технички и административни услови, и стратешко планирање.

Со оглед на тоа дека рокот е 01.07.2026 до 10:00 часот, заинтересираните правни лица треба да почнат со подготовките веднаш – времето е ограничено, а тендерската документација прво мора да се подигне.

Земјоделие.мк ќе продолжи да ве информира за развојот на оваа постапка и за сите слични јавни повици поврзани со рибарството и аквакултурата во Македонија.