Есенска проверка на електричните инсталации на фармата: листа за безбедност и помалку прекини

Есента носи повеќе часови работа за греалките, сушарите, вентилаторите, пумпите и ладилниците. Во исто време, на фармата има повеќе сено, слама, прашина, амбалажа и влага – услови што можат да го претворат мал дефект во пожар или долг прекин на напојувањето.

Проверката треба да ги опфати шталите, магацините, сушарите, ладилниците, работилниците и пластениците. Сопственикот може да направи внимателен визуелен преглед, но мерењата, отворањето на инсталациите и поправките мора да ги изврши квалификуван електричар.

Посебно внимание заслужуваат објектите каде што опремата работи со часови без постојан надзор. Таму секој мирис на изгорено, невообичаено загревање, искрење или повторно исклучување на автоматскиот прекинувач треба да се сфати како знак за запирање и стручна проверка.

Прегледот започнува пред првото вклучување на греалките

Најдобро време за проверка е пред да паднат температурите и пред греалките да станат дел од секојдневната работа. Прво обиколете го секој објект и запишете која опрема се користи, колку долго работи и на кој приклучок или струен круг е поврзана.

Приоритет имаат просториите со сено, слама, жито, сточна храна, пластична амбалажа, прашина или кондензација. Во земјоделските и хортикултурните простори важат посебни барања за нисконапонските инсталации, па при поголеми реконструкции електричарот треба да ја земе предвид и соодветната техничка регулатива.

• Направете посебна листа за штала, магацин, сушара, ладилник, пластеник и работилница.
• Запишете која опрема работи без постојан надзор.
• Означете ги местата каде што има влага, прашина, сено или амбалажа во близина на електрични уреди.
• Побарајте стручна проверка пред сезонско зголемување на оптоварувањето.

Кабли, приклучоци и продолжни кабли под лупа

Проверете дали има напукната или стопена изолација, оголени проводници, траги од глодање, прегазени кабли и лабави приклучоци. Кабел што поминува под врата, тркало, трактор или место каде што се движат животни лесно може да се оштети.

Продолжниот кабел не треба да биде трајно решение за греалка, сушара, пумпа или електромотор. Ако е преоптоварен, намотан на барабан, загреан, поставен во вода или изложен на механички оштетувања, треба веднаш да се повлече од употреба.

Оштетен приклучок не се поправа со изолир-лента, импровизиран спој или домашна замена на штекер. Опремата се исклучува и се означува како неисправна, а потоа ја прегледува квалификуван електричар.

• Проверете изолација, приклучоци и кабелски споеви.
• Побарајте траги од глодање, притискање, триење или топење.
• Не користете продолжен кабел како постојан приклучок за моќна опрема.
• Не оставајте кабли во бари, кал, вода или на места каде што може да ги прегази механизација.
• При сомнеж, исклучете ја опремата и повикајте електричар.

Греалки, сушари и мотори не смеат да се задушуваат со прашина

Електромоторите, вентилаторите, сушарите и греалките мора да имаат слободен простор за ладење. Прашина, сено, слама, пластична фолија и амбалажа не треба да се наталожуваат врз или непосредно до нив.

Во сушарите и магацините со жито, ситната прашина може да биде запалива. Прегреан мотор, лежиште или електричен дефект може да стане извор на палење, особено ако опремата работи со часови.

Пред чистење или отстранување насобран материјал, опремата мора да се исклучи од напојување. Не се чисти мотор што работи, ниту се отстранува заштитна маска без соодветна стручност.

• Оставете слободен простор околу отворите за вентилација и ладење.
• Отстранете сено, слама, пластика и прашина од непосредната близина.
• Проверете дали вентилаторите се вртат нормално и без необична бучава.
• Запрете ја опремата ако има мирис на изгорено, вибрации, искрење или прегревање.
• Чистењето и сервисирањето правете ги само по исклучување од напојување.

Влага, кондензација и корозија кај штекерите

Шталите, просториите за миење, ладилниците и пластениците имаат повисок ризик од влага и кондензација. Водата околу штекер, разводна кутија или прекинувач може да предизвика прекин, корозија, краток спој или струен удар.

Погледнете дали има траги од капење, зелена или 'рѓосана корозија, потемнета пластика и влага околу приклучоците. Не допирајте мокра електрична опрема и не обидувајте се да ја сушите со вклучување.

Приклучоците и кутиите треба да бидат соодветни за условите во просторијата, со заштита што одговара на присуството на вода, прашина и механички оштетувања. Изборот и поставувањето ги проверува електричар.

• Проверете кондензација, капење и траги од корозија.
• Не користете оштетен или влажен штекер.
• Не поставувајте приклучоци на места каде што може да ги испрска вода или средство за миење.
• Побарајте соодветна заштита за влажни и прашливи средини.
• Не допирајте електрична опрема со мокри раце или обувки.

Осигурувачи, автоматски прекинувачи и заштитни склопки

Ако автоматскиот прекинувач често исклучува, тоа е сигнал за преоптоварување, дефект или несоодветно димензиониран струен круг. Не ставајте поголем осигурувач, не премостувајте заштита и не користете жица или фолија како замена.

Од електричарот побарајте проверка на оптоварувањето и распределбата на греалките, сушарите, ладилниците, пумпите и моторите. Заштитната струјна склопка, заземјувањето и останатите заштити треба да се испитаат според опремата и условите на фармата.

Тестирањето на заштитните уреди се прави според упатството и во безбедни услови. Сопственикот не треба самостојно да отвора ормани, да врши мерења или да интервенира под напон.

• Запишете кој прекинувач исклучува и која опрема работела во тој момент.
• Побарајте проверка на оптоварувањето на секој струен круг.
• Проверете го заземјувањето и функционирањето на заштитните склопки.
• Не менувајте ја вредноста на осигурувачот без стручна проценка.
• Не блокирајте уред за заштита само за да продолжи работата.

Безбедно поставување на греалките во штала, магацин и пластеник

Греалката треба да биде поставена на стабилно место и на растојание од сено, слама, пластична фолија, амбалажа, завеси и други запаливи материјали. Не ја покривајте и не ја поставувајте така што воздухот за ладење ќе биде блокиран.

Мобилната греалка не треба да работи на преоптоварен разводник или несоодветен продолжен кабел. Следете ги условите за поставување од производителот, особено растојанието од запаливи материјали и потребата од вентилација.

Во пластениците ризикот го зголемуваат пластичната фолија, влагата и ограничениот простор. Каблите треба да бидат заштитени од вода, глодари, животни и механички оштетувања.

• Не покривајте греалка со облека, најлон, картон или друг материјал.
• Не ја поставувајте до сено, слама, амбалажа или пластична фолија.
• Не оставајте преносна греалка да работи без потребниот надзор.
• Користете приклучок и струен круг соодветни за моќноста на уредот.
• Проверете дали исклучувањето е лесно достапно во итен случај.

Јасно исклучување на машините и постапување при симптоми

Сушарата, вентилаторот, пумпата и секој друг фиксно поставен мотор треба да имаат јасно означен и лесно достапен начин за исклучување. Прекинувачот не треба да биде зад складирана стока, во зона со чад или на место до кое тешко се стигнува.

Ако се појави мирис на изгорено, искрење, необична бучава, вибрации, прегревање или повторливо исклучување на заштитата, опремата се запира. Не продолжувајте со работа само затоа што машината повторно се вклучила.

При пожар прво обезбедете луѓето и животните да се оддалечат и повикајте помош. Не допирајте електрична опрема со вода додека напојувањето не биде безбедно исклучено од стручно лице или преку достапниот главен прекинувач, ако тоа може да се направи без изложување на ризик.

• Означете ги главните прекинувачи и прекинувачите за одделните машини.
• Одржувајте слободен пристап до нив.
• Стопирајте ја опремата при мирис на изгорено, искрење или силно загревање.
• Не рестартирајте машина што повеќепати ја активира заштитата.
• Не користете вода врз електричен пожар.

Противпожарниот апарат мора да биде подготвен, не само присутен

Противпожарниот апарат треба да биде видлив, лесно достапен и поставен близу до просториите со зголемен ризик, без да биде затрупан со алати, вреќи или амбалажа. Проверете дали има пломба, дали е оштетен или кородиран и дали сервисната картичка е уредна.

За правните субјекти во Македонија, противпожарната опрема треба да биде поставена на видни и достапни места. Корисникот треба да прави визуелен преглед најмалку еднаш месечно, додека сервисниот преглед на апаратот се врши најмалку еднаш годишно.

Контролното испитување е предвидено најмалку секоја петта година, а кај апарати постари од 15 години – на секои две години, со исклучок на CO₂-апаратите. Датумите и условите на сервисот треба да се проверат на самиот апарат и во документацијата.

• Проверете дали апаратот е видлив и достапен.
• Проверете пломба, манометар, оштетувања, корозија и сервисна картичка.
• Запишете го месечниот визуелен преглед.
• Побарајте годишен сервисен преглед од овластен сервис.
• Не складирајте материјал пред апаратот.

Една фармерска чек-листа за сите објекти

Кратката евиденција помага да не се заборави дефект што бил забележан пред неколку месеци. За секој објект запишете го датумот на преглед, состојбата и лицето што треба да ја изврши поправката.

Кај фарми со вработени, наодите треба да бидат дел од проценката на ризик и мерките за безбедност при работа. Секој работник треба да знае кои уреди се исклучуваат, каде се главните прекинувачи и каде се наоѓа противпожарниот апарат.

• Кабли и приклучоци без оштетувања.
• Продолжни кабли без преоптоварување, вода и механички ризици.
• Штекери и разводни кутии без влага и корозија.
• Осигурувачи и автоматски прекинувачи со соодветна вредност.
• Функционални заштитни склопки и проверено заземјување.
• Мотори, греалки и сушари без насобрана прашина и запалив материјал.
• Достапни и означени прекинувачи за секоја фиксна машина.
• Противпожарен апарат со пломба, сервисна картичка и слободен пристап.
• Запишан дефект, датум на пријавување и извршена поправка.

Заклучок

Пред есенската сезона обиколете ја фармата како да подготвувате машина за најтешкиот работен ден: проверете што е оштетено, што се загрева и што работи под преголемо оптоварување. Сè што буди сомнеж исклучете го, означете го и оставете го за квалификуван електричар.

Безбедните приклучоци, чистите мотори, слободните прекинувачи и исправниот противпожарен апарат се едноставни мерки, но можат да спречат пожар и ненадеен застој во најчувствителниот дел од сезоната.

Најчесто поставувани прашања